Raksha Bandhan 2023 : આ રીતે શરૂ થઇ હતી રક્ષાબંધનની ઉજવણી, જાણો પૌરાણિક કથાઓ

Raksha Bandhan 2023 : રક્ષાબંધન ભાઇ-બહેનના અતૂટ બંધન અને પ્રેમનો તહેવાર છે. આ દિવસે બહેન પોતાના ભાઇના કાંડા પર રાખડી બાંધે છે. આ રાખડી રેશમ કે સુતરાઉ દોરી હોય છે, જેને રક્ષાસૂત્ર તરીકે પણ એળખવામાં આવે છે. રાખડી બાંધીને કામના કરે છે, તેના ભાઇની ઊંમર લાંબી થાય. આ સાથે ભાઇ બહેનની રક્ષા કરવાનું વચન આપે છે.

આ સિવાય રક્ષાબંધનના દિવસે ભાઈઓ પોતાની બહેનોને રાખડી બાંધ્યા બાદ કેટલીક ભેટ આપે છે. ભાઈ-બહેનના આ પ્રેમાળ તહેવાર પાછળ ઘણી પૌરાણિક માન્યતાઓ રહેલી છે.

રક્ષાબંધનની પ્રથમ દંતકથા -

રાખી ઉત્સવને લગતી પ્રચલિત દંતકથા અનુસાર, દેવી લક્ષ્મીએ રાજા બલિના હાથમાં રક્ષાસૂત્ર બાંધ્યું હતું અને તેના બદલામાં તેમના પતિ ભગવાન વિષ્ણુ પાસે માગ્યું હતું. દંતકથા અનુસાર ભગવાન નારાયણે વામનનો અવતાર લીધો અને રાક્ષસ રાજા બલિ પાસે ગયા અને તેમની પાસે ભિક્ષા માંગી હતી.

રાજા બલિએ ભગવાન વિષ્ણુને ત્રણ પગથિયાંની જમીન દાનમાં આપવાનું વચન આપ્યું હતું. ભગવાન વિષ્ણુએ આકાશ લોકને એક પગલાથી અને પાતાળ લોકને બીજા પગલાથી માપ્યું અને ત્રીજું પગલું ભરતા જ રાજા બલિનું અભિમાન તૂટી ગયું અને તેણે ભગવાન વિષ્ણુની સામે માથું મૂકી દીધું હતું, ત્યારે ભગવાન વિષ્ણુ પ્રસન્ન થાય છે, અને રાજા બલીને વરદાન માંગવા કહે છે.

આ પછી વરદાન માંગીને રાજા બલિએ ભગવાન વિષ્ણુને જણાવ્યું હતું કે, ભગવાન તમે હંમેશા મારી સામે રહો, જ્યારે માતા લક્ષ્મીને આ સમગ્ર ઘટનાની જાણ થઈ, તો તે નારાજ થઈ ગઈ અને પોતાનું સ્વરૂપ બદલીને વિષ્ણુને પરત લાવવા માટે રાજા બલી પાસે પહોંચી હતી.

બલિને પોતાનો ભાઈ માનીને તેના હાથ પર રક્ષાસૂત્ર બાંધ્યું હતું. માતા લક્ષ્મીએ ફરીથી પોતાના ભાઈ રાજા બલિ પાસેથી ભગવાન વિષ્ણુની માંગણી કરી હતી. કહેવાય છે કે, આ દિવસથી રક્ષાસૂત્ર બાંધવાની પરંપરા શરૂ થઈ હતી.

રક્ષાબંધનની બીજી દંતકથા

રક્ષાબંધન સાથે જોડાયેલી અન્ય એક દંતકથા અનુસાર, મહાભારત દરમિયાન એકવાર ભગવાન કૃષ્ણની આંગળીમાં ઈજા થઈ હતી અને તેમાંથી લોહી વહેવા લાગ્યું હતું. આ જોઈને દ્રૌપદી, જે કૃષ્ણની મિત્ર પણ હતી, તેણે આંચલનું પલ્લુ ફાડી નાખ્યું હતું, અને તેની કપાયેલી આંગળી સાથે બાંધી દીધું હતું.

ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, રક્ષાસૂત્ર અથવા રાખડી બાંધવાની પરંપરા આ દિવસથી શરૂ થઈ હતી. જેમ કે, તમે બધા જાણો છો કે, જ્યારે દ્રૌપદીનું વસ્ત્રાહરણ કરવામાં આવી રહ્યું હતું, ત્યારે તે શ્રી કૃષ્ણ હતા, જેમણે તેની લાજ બચાવીને તેની સૌથી વધુ રક્ષા કરી હતી.

રક્ષાબંધન 2023 તારીખ અને શુભ સમય

શ્રાવણ મહિનાના શુક્લ પક્ષની પૂર્ણિમા તિથિ શરૂ થાય છે - સવારે 10.58 કલાકથી (30 ઓગસ્ટ, 2023)
પૂર્ણ ચંદ્ર તારીખ સમાપ્ત થાય છે - સવારે 7.05 કલાકે (31 ઓગસ્ટ, 2023)
રક્ષાબંધનની તારીખ - 30 અને 31 ઓગસ્ટ 2023
રાખડી બાંધવાનો શુભ સમય - 30 ઓગસ્ટના રોજ રાત્રે 9.01 કલાકથી 31 ઓગસ્ટના રોજ સવારે 7.05 કલાક સુધી

નોંધ : આ માહિતી ઇન્ટરનેટ પર ઉપલબ્ધ ધારણાઓ અને માહિતી પર આધારિત છે. OneIndia Gujarati આ લેખ સંબંધિત કોઈપણ ઇનપુટ અથવા માહિતીની ચકાસણી કરતું નથી. કોઈપણ માહિતી અને ધારણાઓ પર કાર્ય કરતા પહેલા અથવા લાગુ કરતા પહેલા સંબંધિત નિષ્ણાતની સલાહ લેવી જરૂરી છે.

English summary

know why Raksha Bandhan celebration started, know the mythological stories Raksha Bandhan 2023