US-Iran Ceasefire: ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં 14% નો ઘટાડો, ભારતીય બજાર અને અર્થતંત્ર પર કેવી થશે અસર

US Iran Ceasefire Impact: અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે યુદ્ધના આરે ઉભેલું સંકટ હાલ પૂરતું ટળી ગયું છે. રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન પર થનારા હુમલાને બે અઠવાડિયા માટે ટાળતા યુદ્ધવિરામ (Ceasefire) ની જાહેરાત કરી છે. આ નિર્ણય ઈરાન દ્વારા 'સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ' (Strait of Hormuz) ને સંપૂર્ણપણે ખોલી દેવાની શરતે લેવામાં આવ્યો છે.

આ જાહેરાતની સાથે જ ગ્લોબલ માર્કેટમાં કાચા તેલ (Brent Crude) ના ભાવમાં લગભગ 14.7% નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. ટ્રમ્પે ટ્રુથ સોશિયલ પર માહિતી આપી કે પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન અને સેના પ્રમુખની વિનંતી પર તેમણે આ પગલું ભર્યું છે. ચાલો જાણીએ ભારત પર આની શું અસર થશે?

યુદ્ધવિરામ અને તેલના ભાવ પર અસર

અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હુમલાની સમયમર્યાદા પૂરી થવાના થોડા કલાકો પહેલા બે અઠવાડિયાના યુદ્ધવિરામની જાહેરાત કરી હતી. ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું કે અમે અમારા સૈન્ય ઉદ્દેશ્યો પૂરા કરી લીધા છે અને હવે ઈરાન સાથે લાંબા ગાળાના શાંતિ કરાર પર ચર્ચા ચાલી રહી છે. આ સમાચાર આવતાની સાથે જ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં બ્રેન્ટ ક્રૂડની કિંમત ઘટીને $93.20 પ્રતિ બેરલ પર આવી ગઈ છે, જે અગાઉ લગભગ 70% જેટલી વધી ગઈ હતી.

ચીને પાકિસ્તાન અને તુર્કી જેવા દેશો સાથે મળીને આ પ્રક્રિયામાં મધ્યસ્થીની ભૂમિકા ભજવી છે. ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સે પણ સંકેત આપ્યો છે કે જો ઈરાન સહકાર આપશે, તો આ મધ્ય પૂર્વની સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ બની શકે છે.

ભારત માટે યુદ્ધવિરામના શું છે માયના?

યુદ્ધવિરામના આ નિર્ણયની ભારતીય બજારો પર હકારાત્મક અસર જોવા મળી શકે છે. ગિફ્ટ નિફ્ટી (GIFT Nifty) ના સંકેતોના આધારે Nifty એક મોટા ઉછાળા (Gap-up start) સાથે ખૂલવાની અપેક્ષા છે.

શેરબજારમાં તેજી: બજારના નિષ્ણાતો અનુસાર, ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ ઓછો થવાથી નિફ્ટી લગભગ 700 પોઈન્ટના વધારા સાથે 23,800 ના સ્તર પર ખૂલી શકે છે. જોકે, 23,800-24,000 વચ્ચે રેઝિસ્ટન્સ ઝોન હોવાને કારણે પ્રોફિટ બુકિંગની શક્યતા પણ રહેશે.

સેક્ટરલ ઈમ્પેક્ટ: બેન્કિંગ, રિયલ એસ્ટેટ અને એવિએશન જેવા રેટ-સેન્સિટિવ સેક્ટરમાં જોરદાર ખરીદી જોવા મળી શકે છે. તેલના ભાવ ઘટવાથી ઓટોમોબાઈલ અને FMCG કંપનીઓને પણ ઇનપુટ કોસ્ટ ઘટવાનો ફાયદો મળશે.

સોનાના ભાવમાં તેજી: સુરક્ષિત રોકાણ (Safe-haven) તરીકે સોનાની માંગ વધી છે, જેના કારણે ગોલ્ડ ફ્યુચર્સમાં 2.5% સુધીનો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે.

RBI ની પોલિસી પર નજર

આજે (8 એપ્રિલ, 2026) ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) પોતાની નાણાકીય નીતિની જાહેરાત કરશે. જાણકારોનું માનવું છે કે રેપો રેટ 5.25% પર સ્થિર રહી શકે છે, પરંતુ RBI મોંઘવારી (Inflation) ને લઈને પોતાની ચિંતા વ્યક્ત કરી શકે છે.

હોર્મુઝ ખુલવાથી સપ્લાયમાં સુધારો થશે

ભારત તેની જરૂરિયાતનું 90% LPG અને 40% કાચું તેલ હોર્મુઝના રસ્તે જ મંગાવે છે. હાલમાં ભારતના 16 માલવાહક જહાજો ફારસની ખાડીમાં ફસાયેલા છે, જેમાં 'ગ્રીન સાન્વી' અને 'ગ્રીન આશા' જેવા મોટા ગેસ ટેન્કરો સામેલ છે. હવે યુદ્ધવિરામ બાદ આ જહાજોના સુરક્ષિત પરત ફરવાનો રસ્તો સાફ થઈ ગયો છે, જેનાથી ભારતમાં રસોઈ ગેસની અછત દૂર થશે અને ઊર્જા સુરક્ષા સુનિશ્ચિત થશે.

સિટી (Citi) બેંકના વિશ્લેષણ મુજબ, જો કાચું તેલ $90-$100 ના દાયરામાં રહેશે, તો તે ભારતની ચાલુ ખાતાની ખાધ (Current Account Deficit) ઘટાડવામાં મદદ કરશે.