Fact Check: શું દેશમાં 100 કરોડ કોરોના વેક્સિન ડોઝ મફતમાં અપાયા? જાણો સચ્ચાઇ

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ શુક્રવારે (22 ઓક્ટોબર) રાષ્ટ્રને સંબોધિત કરતી વખતે દેશના નાગરિકોને 100 કરોડ કોવિડ -19 રસી ડોઝ આપવાની ભારતની મોટી સિદ્ધિ વિશે વાત કરી હતી. પીએમ મોદીએ એમ પણ કહ્યું કે દેશમાં આ રસી મફતમાં આપવામાં આવી છે. પીએમ મોદીએ કહ્યું કે ભારતે કોઈપણ પૈસા લીધા વિના તેના નાગરિકોને રસીના 100 કરોડ ડોઝ મફતમાં આપ્યા છે.

ધ ક્વિન્ટમાં પ્રકાશિત અહેવાલ મુજબ માર્ચથી, જ્યારે ભારતે વરિષ્ઠ નાગરિકો માટે રસીકરણનો બીજો તબક્કો શરૂ કર્યો, ત્યારે સરકારે કહ્યું હતું કે જેઓ ખાનગી હોસ્પિટલોમાં રસી લેવા માટે જાય છે તેઓએ તેના માટે ચૂકવણી કરવી પડશે. મે મહિનામાં નવી રસીકરણ નીતિની જાહેરાત બાદ આ ચુકવણીમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો હતો જેણે રાજ્યો અને ખાનગી હોસ્પિટલોને ઉત્પાદકો પાસેથી સીધી રસી ખરીદવાની મંજૂરી આપી હતી અને આ હોસ્પિટલોમાં ડોઝની કિંમતમાં વધારો કર્યો હતો.

અંતે, જૂન 2021 માં (કોરોનાની બીજી લહેર પછી તરત), કેન્દ્ર સરકારે તેની રસી નીતિમાં બીજો ફેરફાર કર્યો. જેમાં જણાવ્યું હતું કે કેન્દ્ર હેઠળ 75 ટકા રસીકરણ મફત અને 25 ટકા ખાનગી હોસ્પિટલો દ્વારા ખરીદવામાં આવશે. જે રસી લેનારાઓએ ચૂકવવાની રહેશે.

સરકારે રસી વિશે ક્યારે જાહેરાત કરી?

7 જૂન 2021ના રોજ કેન્દ્ર સરકારે જાહેરાત કરી હતી કે કોરોના રસીકરણ અભિયાન હેઠળ કેન્દ્ર દ્વારા 75 ટકા રસીઓ ખરીદવામાં આવશે અને ખાનગી ક્ષેત્ર 25 ટકા રસીઓ મેળવવાનું ચાલુ રાખી શકે છે. ખાનગી ક્ષેત્ર દ્વારા ખરીદવામાં આવેલી રસીઓ માટેની ફી ડોઝ દીઠ રૂ. 150 હતી. ભારતમાં કોવિશિલ્ડની કિંમત 780 રૂપિયા, કોવેક્સિનની કિંમત 1,410 રૂપિયા અને સ્પુટનિક V ની કિંમત 1,145 રૂપિયા છે.

તે પછી 21 જૂને જાહેરાત કરવામાં આવી હતી કે કેન્દ્ર સરકાર તમામ માટે મફત રસીકરણ આપશે. અગાઉ, 18-45 વર્ષની વયના લોકોને રસીકરણ માટે ચૂકવણી કરવી પડતી હતી જ્યારે તે 45 થી વધુ વયના લોકો માટે મફત હતી.

આનો અર્થ એ થયો કે સરકારે ખરેખર તેની રસીકરણ નીતિમાં ફેરફારો કર્યા છે અને મફત રસીકરણની જાહેરાત કરી છે. પરંતુ તે કહેવું ભ્રામક છે કે તમામ 100 કરોડ ડોઝ મફતમાં આપવામાં આવ્યા હતા કારણ કે આ ડોઝમાં 21 જૂન પહેલા આપવામાં આવેલા ડોઝનો સમાવેશ થશે, જે બધા માટે મફત ન હતા. આ ઉપરાંત, આ 100 કરોડ રસી ડોઝમાં 21 જૂન પછી ખાનગી કેન્દ્રો દ્વારા આપવામાં આવતી રસીનો પણ સમાવેશ થશે.

English summary

Fact Check: Is 100 crore corona vaccine dose given free in the country? Know the truth