Al Ahli hospital strike, Israel-Hamas War: શું છે ઇસ્લામિક જિહાદ? જાણો દરેક બાબત વિગતવાર

Published: Wednesday, October 18, 2023, 11:46 [IST]

Al Ahli hospital strike, Israel-Hamas War: ઇઝરાયેલ દ્વારા ગાજા હોસ્પિટલ વિસ્ફોટ માટે ફિલિસ્તીની આતંકવાદી સંગઠન ઇસ્લામિક જિહાદને જવાબદાર ગણાવવામાં આવ્યો છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, ઇઝરાયેલની સેના અને હમાસ વચ્ચે 7 ઓક્ટોબરથી શરૂ થયેલા યુદ્ધનો સૌથી ઘાતક હુમલો હતો.

ઈસ્લામિક જેહાદે આ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે. ઇસ્લામિક જેહાદે જણાવ્યું હતું કે, ઝાયોનિસ્ટ દુશ્મન જૂઠાણું રચીને અને પેલેસ્ટાઇનમાં ઇસ્લામિક જેહાદ ચળવળને દોષી ઠેરવીને ગાઝામાં બાપ્ટિસ્ટ આરબ નેશનલ હોસ્પિટલ પર બોમ્બ ધડાકા કરીને આચરવામાં આવેલા ક્રૂર હત્યાકાંડની જવાબદારી ટાળવા માટે શ્રેષ્ઠ પ્રયાસ કરી રહ્યો છે.

ઈઝરાયેલે રોકેટ હુમલાનો એક વીડિયો જાહેર કર્યો છે, જેમાં ગાઝાથી જ હોસ્પિટલ પર રોકેટ પડતા જોવા મળી રહ્યા છે. આ સિવાય ઈઝરાયેલે જણાવ્યું છે કે, તે ટૂંક સમયમાં આવા ઘણા પુરાવા રજૂ કરશે, જે આ હુમલા પાછળ ઈસ્લામિક જેહાદનો હાથ હોવાની પુષ્ટિ કરશે. હાલમાં આરોપોનો દોર ચાલી રહ્યો છે, તો ચાલો જાણીએ, ઇસ્લામિક જેહાદ શું છે, હમાસથી કેટલું અલગ છે અને કેટલું જોખમી છે?

ઇસ્લામિક જેહાદ સંગઠન શું છે? - હમાસની જેમ પેલિસ્તીનીયન ઇસ્લામિક જેહાદ (PIJ) ઇઝરાયલથી ચાલે છે અને છેલ્લા બે-ત્રણ વર્ષમાં ઇસ્લામિક જેહાદ ઇઝરાયેલ પર હુમલા કરી રહી છે.

ઇસ્લામિક જેહાદ પાસે લાંબા અંતરના રોકેટ નથી અને હમાસ ગાઝાને નિયંત્રિત કરે છે, પરંતુ PIJ પાસે નાના હથિયારો, મોર્ટાર, રોકેટ અને એન્ટી ટેન્ક મિસાઇલોનો નોંધપાત્ર શસ્ત્રાગાર છે, અને અલ-કુદ્સ બ્રિગેડ નામની સક્રિય મિલિટ્રી વિંગ છે.

પેલિસ્તીનીયન ઇસ્લામિક જેહાદને ઇઝરાયેલ અને પેલિસ્તીન વચ્ચેની શાંતિ પ્રક્રિયામાં ખલેલ પહોંચાડનાર માનવામાં આવે છે અને તે શાંતિ પ્રક્રિયાનો પણ વિરોધ કરે છે. તે ઈઝરાયેલ સાથે કોઈપણ વાટાઘાટોનો વિરોધ કરે છે અને હમાસની જેમ ઈઝરાયેલના કબજા સામે સશસ્ત્ર પ્રતિકાર કરે છે. ઈસ્લામિક જેહાદને ઈરાનનું પણ સમર્થન મળે છે.

પેલિસ્તીનીયન ઇસ્લામિક જેહાદનો ઉદય - પેલિસ્તીનીયન ઇસ્લામિક જેહાદની સ્થાપના 1981 માં ઇજિપ્તમાં પેલિસ્તીનીયન વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા ઇઝરાયેલના કબ્જા હેઠળના વેસ્ટ બેંક, ગાઝા અને હવે ઇઝરાયેલમાં આવેલા અન્ય વિસ્તારોને સમાવતા પેલિસ્તીનીયન રાજ્યની સ્થાપનાના ઉદ્દેશ્ય સાથે કરવામાં આવી હતી.

ઇસ્લામિક જેહાદ ગાઝા પટ્ટીના બે મુખ્ય પેલિસ્તીનીયન જૂથોમાં નાનું છે, અને હમાસ કરતાં ઓછી સંખ્યામાં જેહાદીઓ ધરાવે છે. દોહા સંસ્થાના ડાયરેક્ટર ઈબ્રાહિમ ફ્રૈહતે જણાવ્યું હતું કે, તે એક નાનું જૂથ હોવા છતાં, ઈસ્લામિક જેહાદ ખૂબ જ કાર્યક્ષમ અને અત્યંત સંગઠિત છે. તેની અંદર એક મજબૂત શિસ્ત છે અને તેના નાના કદ હોવા છતાં તેણે ઇઝરાયેલ સાથેના તમામ મુકાબલોમાં ભાગ લીધો છે.

ઇસ્લામિક જેહાદ કેટલો ખતરનાક છે? - છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં, પેલિસ્તીનીયન ઇસ્લામિક જેહાદ ઇઝરાયલી દળો સાથેના મુકાબલામાં પ્રેરક બળ બની ગયું છે. ઈસ્લામિક જેહાદનો મુખ્ય કમાન્ડર તૈસીર અલ-જબરી, જેણે ઈઝરાયેલ પર અનેક હુમલા કર્યા હતા, તે ગયા વર્ષે ઓગસ્ટમાં ઈઝરાયેલના હવાઈ હુમલામાં માર્યો ગયો હતો. CIAની વર્લ્ડ ફેક્ટબુક અનુસાર, વર્ષ 2021ના અંદાજ મુજબ, આ સંગઠનમાં લગભગ એક હજાર લડવૈયાઓ હોય શકે છે. હવે તેની પાસે કેટલાક હજાર લડવૈયાઓ હોવાનો અંદાજ છે અને PIJની સભ્યપદ શોધવાનું મુશ્કેલ છે.

આ દરમિયાન, હમાસ, જેણે 2009 થી ઇઝરાયેલ સાથે પાંચ યુદ્ધો લડ્યા છે, અને PIJ બંને પશ્ચિમ દ્વારા આતંકવાદી સંગઠનો તરીકે સૂચિબદ્ધ છે. બંનેને ઈરાન પાસેથી ભંડોળ અને શસ્ત્રો મળે છે, અને PIJ નેતા ઝિયાદ અલ-નખલા ગયા વર્ષે ઈઝરાયેલ પરના હુમલા દરમિયાન ઈરાનના પ્રમુખ ઈબ્રાહિમ રાયસીને મળ્યા હતા.

તમે તાલીમ અને ભંડોળ ક્યાંથી મેળવો છો? - ઈરાન ઈસ્લામિક જેહાદને તાલીમ, કુશળતા અને ભંડોળ પૂરું પાડે છે, પરંતુ જૂથ તેના મોટા ભાગના શસ્ત્રો સ્થાનિક રીતે બનાવે છે. ગાઝામાં સ્થિત હોવા છતાં, ઇસ્લામિક જેહાદનું નેતૃત્વ લેબનોન અને સીરિયામાં પણ છે, જ્યાં તે ઈરાની સત્તાવાળાઓ સાથે ગાઢ સંબંધો ધરાવે છે.

ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સના વડાએ ગયા વર્ષે ઈસ્લામિક જેહાદને સંબોધિત કરતા તેને અંત સુધી સમર્થન આપવાની જાહેરાત કરી હતી. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ઈઝરાયેલે ઈસ્લામિક જેહાદના ઘણા કમાન્ડરોને મારી નાખ્યા છે.

વર્ષ 2019માં ઈઝરાયેલે ઈસ્લામિક જેહાદના વરિષ્ઠ કમાન્ડર બાહા અબુ અલ-અત્તાની હત્યા કરી નાખી હતી, અને ગયા વર્ષે ઈસ્લામિક જેહાદના અન્ય એક કમાન્ડર અલ-જાબરીને પણ ઈઝરાયેલની સેનાએ મારી નાખ્યો હતો.

અલ-અત્તાની હત્યા ગાઝા પટ્ટીમાં 2014ના યુદ્ધ બાદ ઇઝરાયેલી દળો દ્વારા ઇસ્લામિક જેહાદની વ્યક્તિની પ્રથમ હાઇ-પ્રોફાઇલ હત્યા હતી. અલ-જબારી, 50, ઇસ્લામિક જેહાદની મિલિટરી કાઉન્સિલ, ગાઝામાં જૂથની નિર્ણય લેતી સંસ્થાના સભ્ય હતા.

RAW FOOTAGE: A rocket aimed at Israel misfired and exploded at 18:59—the same moment a hospital was hit in Gaza. pic.twitter.com/Kf5xJazSap
— Israel Defense Forces (@IDF) October 17, 2023

ઇઝરાયેલી દળો દ્વારા 2021ના આક્રમણ દરમિયાન તે ગાઝા સિટી અને ઉત્તરી ગાઝા પટ્ટીમાં ઇસ્લામિક જેહાદ પ્રવૃત્તિઓનો હવાલો સંભાળતો હતો, જ્યારે 11 દિવસની લડાઇ દરમિયાન ગાઝામાં ઓછામાં ઓછા 260 અને ઇઝરાયેલમાં 13 લોકો માર્યા ગયા હતા. જ્યારે હમાસ ગાઝા પટ્ટીને નિયંત્રિત કરે છે, ત્યારે ઇસ્લામિક જેહાદ પશ્ચિમ કાંઠે હાજરી ધરાવે છે, જે ઇઝરાયેલ દ્વારા નિયંત્રિત છે.

ગયા વર્ષે ઈઝરાયેલના તત્કાલિન સંરક્ષણ પ્રધાન બેની ગેન્ટ્ઝે વિદેશમાં રહેતા ઈસ્લામિક જેહાદ નેતાઓને નિશાન બનાવવાની ધમકી આપી હતી, અને ઈસ્લામિક જેહાદના 19 સભ્યોની ધરપકડ કરવાનો પણ દાવો કર્યો હતો.

ઇસ્લામિક જેહાદનો ઉદ્દેશ્ય ઇઝરાયેલના અસ્તિત્વને ખતમ કરવાનો અને સંપૂર્ણ ઇસ્લામિક રાજ્યની સ્થાપના કરવાનો છે, અને તે સતત ઇઝરાયેલ સામે હુમલાઓ કરવા માટે કામ કરે છે.

Israel releases video evidence with time stamps exhibiting how a barrage of rockets was fired from Gaza towards Israel, one of which detonated prematurely, causing an explosion near the launching site, which is presumably the location of the affected hospital.

Israeli… pic.twitter.com/UyvokkAoU5
— Sonam Mahajan (@AsYouNotWish) October 17, 2023