વેનેઝુએલામાં 7.5ની તીવ્રતાના જોરદાર ભૂકંપે વેર્યો વિનાશ, 10000 લોકોના મોતની આશંકા
દક્ષિણ અમેરિકાના વેનેઝુએલામાં ૨૪ જૂન ૨૦૨૬, બુધવારના રોજ સાંજના સમયે આવેલા બે પ્રચંડ ભૂકંપની ઘટનાએ ભારે વિનાશ વેર્યો છે. રિક્ટર સ્કેલ પર ૭.૨ અને ૭.૫ની તીવ્રતા ધરાવતા આ ઉપરાઉપરી ઝટકાઓના લીધે દેશભરમાં ભારે હોનારત સર્જાઈ છે. પ્રાથમિક અહેવાલો અનુસાર આ ભયાનક કુદરતી આપત્તિમાં અત્યાર સુધીમાં અંદાજે ૧૦,૦૦૦ લોકોએ પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો હોવાના ડરામણા આંકડા સામે આવ્યા છે.
દેશ પર આવી પડેલી આ અચાનક અને ભયાનક આપત્તિને ધ્યાનમાં રાખીને કાર્યવાહક રાષ્ટ્રપતિ ડેલ્સી રોડ્રિગ્ઝે દેશભરમાં કટોકટી જાહેર કરી દીધી છે. ભૂકંપના આંચકા એટલા શક્તિશાળી હતા કે પ્રભાવિત શહેરોની મોટી ઇમારતો જોતજોતામાં જમીનદોસ્ત થઈ ગઈ હતી. આ સિવાય પ્રદેશમાં વીજળી પુરવઠો અને સેલ્યુલર નેટવર્ક સંપૂર્ણ વિખેરાઈ જતા લોકો માટે પોતાના પરિવારો સાથે સંપર્ક સાધવો મુશ્કેલ બન્યો હતો.

યુએસ જીઓલોજિકલ સર્વે (USGS) ના ડેટા મુજબ, પ્રથમ ભૂકંપ મોરોન શહેરથી આશરે ૧૬૮ કિલોમીટર દૂર કેરેબિયન દરિયાકાંઠાના વિસ્તારમાં અનુભવાયો હતો. પૃથ્વીના પેટાળમાં ૨૨ કિલોમીટરની ઊંડાઈએ આવેલા આ ભૂકંપની તીવ્રતા ૭.૨ માપવામાં આવી હતી. આ પ્રથમ આંચકો આવ્યાની બરાબર એક જ મિનિટ બાદ ૧૦ કિલોમીટરની ઊંડાઈએ ૭.૫ની તીવ્રતાનો બીજો તેથી પણ વધુ શક્તિશાળી ભૂકંપ ત્રાટક્યો હતો.
સાંજે છ વાગ્યા પછી આવેલા આ મહાવિનાશક ભૂકંપને કારણે સમગ્ર પંથક ભારે ડર અને ગભરાટના માહોલમાં ગરકાવ થઈ ગયો હતો. રાજધાની કારાકાસ સહિતના પ્રમુખ શહેરી વિસ્તારોમાં ગગનચુંબી બિલ્ડિંગો ધ્રૂજવા લાગતા અફરાતફરી મચી ગઈ હતી. સેંકડો લોકો ઘર ખાલી કરીને જીવ બચાવવા રસ્તાઓ પર દોડી આવ્યા હતા જેને કારણે અરાજકતા સર્જાઈ હતી.
ભૂકંપ પ્રભાવિત વિસ્તારોની વર્તમાન સ્થિતિ અને બચાવ કાર્ય
ભૂકંપ બાદ તરત જ રાજધાની કારાકાસના ધમધમતા એવા અલ્તામિરા જેવા વિસ્તારોમાં ચારેકોર તબાહીના બિહામણા દ્રશ્યો જોવા મળ્યા હતા. રસ્તાઓ પર બાંધકામનો કાટમાળ ખડકાઈ ગયો હતો અને ઠેર-ઠેર વીજળીના થાંભલા પડી જવાથી અંધારપટ છવાઈ ગયો હતો. લોકો આખી રાત પોતાના પાલતુ પ્રાણીઓને સાથે રાખીને રસ્તાઓ અને ખુલ્લા મેદાનો પર બેસી રહેવા મજબૂર બન્યા હતા.
વેનેઝુએલાના ગૃહમંત્રી દિઓસદાદો કેબેલોએ સંકટ સમયમાં વાહનચાલકોને અપીલ કરી છે કે તેઓ રાહત સેવાઓ અને એમ્બ્યુલન્સ જેવા આવશ્યક ઈમરજન્સી વાહનોને જગ્યા આપે. તંત્ર દ્વારા લોકોને હાલમાં સાવચેતીના પગલા તરીકે ઘરોની અંદર ન જવા અને ખુલ્લી જગ્યા પર જ રોકાઈ રહેવાની સૂચના અપાઈ છે જેથી સંભવિત આફ્ટરશોક્સની દુર્ઘટના બચી શકાય.
સ્થાનિક રહીશ હેક્ટર રિક્કીએ પોતાનો આપવીતી જણાવતા કહ્યું કે શરૂઆતમાં ધ્રુજારી ખૂબ ધીમી હતી પણ અચાનક ધરતી એટલી જોરથી હલવા લાગી કે ઘરની દીવાલો અને બારીઓ ધડાધડ અવાજ કરવા લાગ્યા હતા. લોકો અત્યંત ભયભીત થઈને ઊંચી ઈમારતોમાંથી નીચે ભાગવા લાગ્યા હતા અને પાછળથી આખેઆખા રસ્તાઓ ધૂળના વાદળોથી ઢંકાઈ ગયા હતા.
માનવતાવાદી કટોકટી વચ્ચે વકરેલો રાજકીય ઘર્ષણ
દેશમાં ઉદ્ભવેલી આ વિકટ પરિસ્થિતિ વચ્ચે રાજકીય આક્ષેપ-પ્રતિઆક્ષેપો પણ શરૂ થઈ ગયા છે. ભૂકંપ ત્રાટક્યા બાદ તુરંત દેશની જનતાને માહિતગાર કરવામાં અને નુકસાનની અપડેટ આપવામાં સરકાર તરફથી ચાર કલાક સુધી કોઈ સત્તાવાર સંબોધન ન થતાં સામાન્ય નાગરિકોમાં વહીવટી તંત્ર વિરુદ્ધ રોષ જોવા મળ્યો હતો. બચાવ કામગીરી પર ઉઠેલા આ પ્રશ્નો ચર્ચાના કેન્દ્રે છે.
વિપક્ષના રાષ્ટ્રપતિ પદના પ્રમુખ ઉમેદવાર એડમુન્ડો ગોન્ઝાલેઝે સોશિયલ મીડિયા પર સરકાર વિરુદ્ધ તીખો અવાજ ઉઠાવતા કહ્યું હતું કે સંકટના સમયમાં લોકો સુધી સાચી માહિતી ન પહોંચાડવી તેમની ચિંતામાં અનેકગણો વધારો કરે છે. આ સિવાય કનેક્ટિવિટી ડાઉન હોવાના લીધે વિદેશ વસતા લાખો સંબંધિત લોકો પોતાના સગા-સંબંધીઓની ક્ષેમકુશળતા માટે ભારે વિમાસણમાં મુકાયા છે.
વેનેઝુએલાની બહાર રહેતા વિપક્ષી નેતા મારિયા કોરીના મચાડોએ પણ સોશિયલ મીડિયા મંચ પરથી નાગરિકોને એક થઈને રહેવા આહ્વાન આપ્યું છે. તેમણે લખ્યું છે કે દેશની જનતાએ આ કુદરતી મુશ્કેલી સામે લડવા મનની મજબૂતાઈ અને ધીરજ રાખવાની અનિવાર્યતા છે. આ કઠિન પડકારોનો સામનો માત્ર અરસપરસની સહાનુભૂતિ અને એકતા દ્વારા જ કરી શકાશે.
પાડોશી દેશોમાં અનુભવાયેલા આંચકા અને સુનામી એલર્ટ
વેનેઝુએલાનું આ ધરતીકંપ એટલું ભયંકર હતું કે ભૂકંપ વિસ્તારથી લગભગ ૧,૭૦૦ કિલોમીટર દૂર આવેલા બ્રાઝિલના એમેઝોનિય વિસ્તાર સુધી તેની પ્રચંડ અસરો જોવા મળી હતી. બ્રાઝિલના મનાઉસ, બેલેમ અને મેકાપા જેવા જાણીતા શહેરોમાં હજારો નાગરિકોને બહુમાળી રહેણાંક ટાવર્સમાંથી સુરક્ષિત બહાર કઢાયા હતા. આ પયંત કોલંબિયાના ઉત્તર-પૂર્વના અંતરિયાળ વિસ્તારો પણ ધ્રૂજી ઉઠ્યા હતા.
દુર્ઘટના બાદ પેસિફિક સુનામી વાર્નિંગ સેન્ટરે મહત્વપૂર્ણ કેરેબિયન સમુદ્રી ક્ષેત્રમાં ડોમિનિકન રિપબ્લિક અને વર્જિન આઇલેન્ડ્સ માટે દરિયાઈ મોજા ઉછળવાની ચેતવણી જાહેર કરી હતી. જો કે સાનુકૂળ પરિસ્થિતિને ધ્યાને રાખી પ્યુર્ટો રિકો સંબંધી એલર્ટ પરત લેવાયું હતું. કોલંબિયાના વહીવટી સત્તાવાળાઓએ દરિયાકાંઠાના લોકોને નુકસાન ન પહોંચવાની પૂર્તિ કરીને સુનામીના કોઈ સંભવિત ખતરાને રદિયો આપ્યો હતો.
ભૌગોલિક પાસાઓ અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરની સહાય
ભૌગોલિક દૃષ્ટિએ વેનેઝુએલા દેશમાં આટલી બહુતીવ્ર ધરતીકંપનો આંચકો આવવો એ એક વ્યાપક તેમજ દુર્લભ ઘટના છે. વેનેઝુએલા સક્રિય હોરીઝોન્ટલ ફોલ્ટ લાઇન્સની નજીક સ્થિત હોવા છતાં, તે કુખ્યાત 'પેસિફિક રિંગ ઓફ ફાયર'ના સીધા નેટવર્કમાં આવતું નથી. આ વિષયક વિસ્તારના લીધે મેક્સિકો અને ચિલી જેવા ભૂકંપગ્રસ્ત દેશોની સરખામણીમાં અહીં ભૂકંપનું જોખમ સામાન્ય રીતે ખૂબ ઓછું રહે છે.
અમેરિકન વિજ્ઞાનીઓના મતે વેનેઝુએલાના પાછલા ૧૦૦ વર્ષથી વધુના ઇતિહાસમાં આ સૌથી શક્તિશાળી ભૂકંપ ધરાવતી તબાહી છે. આ વિકટ પળોમાં અલ સાલ્વાડોરના રાષ્ટ્રપતિ નાયબ બુકેલે અને અમેરિકન સરકારના પ્રતિનિધિ મારિયા એલવિરા સાલાઝારે આ દુર્ઘટના પર ઘેરો શોક વ્યક્ત કર્યો છે. વિવિધ દેશોથી બચાવ અને સ્વાસ્થ્ય રાહતની ટુકડીઓ પણ અસરગ્રસ્તોની મદદ માટે આગળ આવી રહી છે.
હાલ વેનેઝુએલામાં કાટમાળ ખસેડવાની સંયુક્ત કામગીરી સ્થાનિક તંત્રના સહયોગમાં તેજીથી આગળ વધી રહી છે. ભૂકંપ પ્રભાવિત વિસ્તારોના લોકો સામાજિક સંગઠનો અને સ્વયંસેવકોના સહારે મુશ્કેલ સમયમાંથી બહાર આવવા સંગઠિત થઈ રહ્યા છે અને પ્રશાસન પુનર્વસનની પ્રક્રિયામાં સામેલ છે.












Click it and Unblock the Notifications
