ગુજરાત દેવાના ડુંગર નીચે, રાજ્યનું કુલ દેવું 3.99 લાખ કરોડને પાર

ગુજરાત વિધાનસભાના સત્ર દરમિયાન રાજ્ય સરકાર દ્વારા જાહેર દેવા અંગેના આંકડા રજૂ કરવામાં આવ્યા છે. સરકારના લેખિત જવાબ મુજબ, રાજ્યનું કુલ બાકી જાહેર દેવું હવે રૂ. 3,99,633 કરોડ પર પહોંચ્યું છે.

રાજ્ય સરકારે વર્ષ 2000-01 થી 2024-25 ના સમયગાળા દરમિયાન કેન્દ્ર સરકાર પાસેથી વિવિધ લોન લીધી છે. આ કેન્દ્રીય દેવું 7 થી 50 વર્ષની લાંબી મુદત માટે લેવામાં આવ્યું હોવાનું પણ જણાવાયું છે.

વધુમાં, સરકારે N.S.S.F. લોન વર્ષ 1999-00 થી 2015-16 દરમિયાન 10 થી 25 વર્ષની મુદત માટે લીધેલી છે. વિકાસ કાર્યો માટે નાણાકીય સંસ્થાઓ અને બજારમાંથી પણ લોન લેવામાં આવી હોવાનો સ્વીકાર કરાયો છે.

દેવાની ચુકવણી અંગે જોઈએ તો, વર્ષ 2023-24માં કેન્દ્રીય દેવાનું રૂ. 510 કરોડ વ્યાજ અને રૂ. 1177 કરોડ મુદ્દલ ચૂકવાયું છે. જ્યારે વર્ષ 2024-25માં રૂ. 579 કરોડ વ્યાજ અને રૂ. 835 કરોડ મુદ્દલની ચુકવણી થઈ છે.

N.S.S.F. લોન પેટે વર્ષ 2023-24માં કુલ રૂ. 2390 કરોડનું વ્યાજ અને રૂ. 3629 કરોડનું મુદ્દલ ચૂકવવામાં આવ્યું છે. ચાલુ વર્ષ 2024-25માં પણ રૂ. 2038 કરોડ વ્યાજ અને રૂ. 3629 કરોડ મુદ્દલ પેટે અપાયા છે.

બજાર લોનના વ્યાજની રકમ સૌથી વધુ છે, જેમાં વર્ષ 2023-24માં રૂ. 21,305 કરોડ વ્યાજ પેટે ચૂકવવામાં આવ્યા છે. આ સાથે જ ગત વર્ષે બજાર લોનનું રૂ. 18,551 કરોડનું મુદ્દલ પણ સરકારે પરત કર્યું છે.

વર્ષ 2024-25ના આંકડા મુજબ બજાર લોન પર રૂ. 22,440 કરોડ વ્યાજ અને રૂ. 21,922 કરોડ મુદ્દલ ચૂકવાયું છે. આમ, રાજ્યના બજેટનો મોટો હિસ્સો દેવા અને વ્યાજની ભરપાઈ કરવામાં જઈ રહ્યો છે.

English summary

This article summarises Gujarat’s total public debt of INR 3,99,633 crore, outlining central debt, NSSF loans and market borrowings, with 2023-24 payments and 2024-25 projections to aid understanding of state finance and debt management.