ગવર્નન્સ ઇન્ડેક્સ: દેશભરમાં ગુજરાત પ્રથમ ક્રમે, UPએ રેન્કિંગમાં કર્યો જબરદસ્ત સુધાર

કેન્દ્ર સરકારે શનિવારે ગુડ ગવર્નન્સ ઈન્ડેક્સ (GGI) 2020-21 જાહેર કર્યો. કેન્દ્ર દ્વારા શનિવારે જાહેર કરાયેલા ગુડ ગવર્નન્સ ઈન્ડેક્સમાં ગુજરાત પ્રથમ ક્રમે છે. મહારાષ્ટ્ર બીજા નંબરે અને ગોવા ત્રીજા ક્રમે છે. જ્યારે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો (UTs)ની યાદીમાં દિલ્હી ટોચ પર છે. 2019 માં જાહેર કરાયેલા અંતિમ સૂચકાંકમાં ગુજરાતે 12% થી વધુ વૃદ્ધિ નોંધાવી અને ગોવાએ લગભગ 25% વૃદ્ધિ નોંધાવી હતી.

GGIમાં સૌથી ચોંકાવનારો વધારો ઉત્તર પ્રદેશમાં જોવા મળ્યો છે. ઉત્તર પ્રદેશે 2019ની કામગીરીની સરખામણીમાં 9%ની વૃદ્ધિ દર્શાવી છે. યુપી વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ ક્ષેત્રે ટોચ પર છે, જે સુશાસનના 10 ક્ષેત્રોમાંનું એક હતું. 2019માં ઉત્તર પ્રદેશ આ યાદીમાં 17મા ક્રમે હતું. ઉત્તર પ્રદેશે સામાજિક કલ્યાણ અને વિકાસ અને ન્યાયતંત્ર અને જાહેર સલામતી ક્ષેત્રોમાં પણ નવીનતમ ઇન્ડેક્સ તેમજ નાગરિક કેન્દ્રિત શાસન ધોરણો મુજબ સુધારો દર્શાવ્યો છે.

એકંદરે, 20 રાજ્યોએ આ વખતે તેમના એકંદર ગુડ ગવર્નન્સ ઇન્ડેક્સ (GGI) સ્કોર્સમાં સુધારો કર્યો છે. J&K એ પણ GGI ઇન્ડેક્સમાં 3.7% નો સુધારો નોંધાવ્યો અને વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ ક્ષેત્રોમાં મજબૂત પ્રદર્શન કર્યું. ગુડ ગવર્નન્સ ઈન્ડેક્સ (GGI) રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં શાસનની સ્થિતિનું મૂલ્યાંકન કરવામાં મદદ કરે છે. GGI 2021 ફ્રેમવર્કમાં 10 સેક્ટર અને 58 સૂચકાંકો સામેલ છે.

GGI મુજબ ગુજરાતે આર્થિક શાસન, માનવ સંસાધન વિકાસ, જાહેર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ઉપયોગિતાઓ, સામાજિક કલ્યાણ અને વિકાસ, અને ન્યાયતંત્ર અને જાહેર સુરક્ષા સહિતના 10 માંથી પાંચ ક્ષેત્રોમાં સારું પ્રદર્શન કર્યું છે. મહારાષ્ટ્રે કૃષિ અને સંલગ્ન ક્ષેત્ર, માનવ સંસાધન વિકાસ, જાહેર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ઉપયોગિતાઓ અને સામાજિક કલ્યાણ અને વિકાસમાં મજબૂત પ્રદર્શન કર્યું છે.

ગોવાએ કૃષિ અને સંલગ્ન ક્ષેત્ર, વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ, જાહેર માળખાકીય સુવિધાઓ અને ઉપયોગિતાઓ, આર્થિક શાસન, સામાજિક કલ્યાણ અને વિકાસ અને પર્યાવરણમાં શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કર્યું છે. GGI 2019 ની કામગીરીની સરખામણીમાં ઝારખંડે 12.6% ની વધારાની વૃદ્ધિ દર્શાવી છે, જે સાત ક્ષેત્રોમાં મજબૂત પ્રદર્શન કરે છે જ્યારે રાજસ્થાને 1.7% ની વધારાની વૃદ્ધિ દર્શાવી છે. ઉત્તરપૂર્વ અને પહાડી રાજ્યોની શ્રેણીમાં, મિઝોરમે વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ, માનવ સંસાધન વિકાસ, જાહેર આરોગ્ય અને આર્થિક શાસનમાં સારું પ્રદર્શન કર્યું. દિલ્હીએ કૃષિ અને સંલગ્ન ક્ષેત્રો, વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ, જાહેર ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ઉપયોગિતાઓ અને સામાજિક કલ્યાણ અને વિકાસમાં જબરદસ્ત પ્રદર્શન કર્યું છે.

GGI એ 10 ક્ષેત્રો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું છે. જેમાં કૃષિ અને સંલગ્ન, વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ, માનવ સંસાધન વિકાસ, જાહેર આરોગ્ય, જાહેર માળખાકીય સુવિધા, આર્થિક શાસન, સામાજિક કલ્યાણ અને વિકાસ, ન્યાયિક અને જાહેર સુરક્ષા, પર્યાવરણ અને નાગરિક-કેન્દ્રિત શાસનનો સમાવેશ થાય છે. આ 10 પ્રદેશો માટે 50 માપદંડો નક્કી કરવામાં આવ્યા હતા, જેના આધારે રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોની રેન્કિંગ નક્કી કરવામાં આવી હતી. GGI નો હેતુ સરકારને તમામ રાજ્યોની સરખામણી કરવા માટે ડેટા પ્રદાન કરવાનો છે જેથી કરીને નવી વ્યૂહરચના તૈયાર કરી શકાય.

English summary

Governance Index: Gujarat ranks first in the country