15 રાજ્યોમાં રૌદ્ર સ્વરૂપ ધારણ કરશે ચોમાસું, IMDનું હાઈએલર્ટ: તમારા વિસ્તારની શું સ્થિતિ?
ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા 6 જુલાઈ 2026ના રોજ દેશના 15 રાજ્યોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદની સાથે તીવ્ર વાવાઝોડાનું એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે. હવામાન વિભાગના સત્તાવાર અહેવાલ મુજબ, આ સમયગાળા દરમિયાન દેશના કેટલાક વિસ્તારોમાં પવનની ગતિ કલાકના 60 કિલોમીટર સુધી પહોંચી શકે છે, જે સામાન્ય જનજીવન અને માળખાકીય સુવિધાઓને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
હવામાન વિભાગે જે 15 રાજ્યો માટે ખાસ ચેતવણી જારી કરી છે, તેમાં દિલ્હી, ઉત્તરાખંડ, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, રાજસ્થાન, મહારાષ્ટ્ર, મધ્ય પ્રદેશ, પશ્ચિમ બંગાળ, તમિલનાડુ, હિમાચલ પ્રદેશ, ઝારખંડ, છત્તીસગઢ, ઓડિશા, આસામ અને ત્રિપુરાનો સમાવેશ થાય છે. આ તમામ રાજ્યોમાં વહીવટી તંત્રને સાબદું કરી દેવામાં આવ્યું છે અને સંવેદનશીલ પૂરગ્રસ્ત વિસ્તારો પર ચાંપતી નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
ભૂગોળ અને ભૌગોલિક સ્થિતિ અનુસાર વિવિધ ભાગોમાં આ મોસમી બદલાવની ભિન્ન અસરો જોવા મળશે. દરિયાકાંઠાના રાજ્યોમાં ભારે પવન અને જોરદાર મોજા ઉછળવાની ચેતવણી છે, જ્યારે પહાડી રાજ્યોમાં આકાશી વીજળી પડવા ઉપરાંત ભૂસ્ખલનની ગંભીર સમસ્યા સર્જાઈ શકે છે. આ કુદરતી આફતથી બચવા નાગરિકોને બિનજરૂરી મુસાફરી ટાળવા અને સત્તાવાર માર્ગદર્શિકાનું પાલન કરવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
| રાજ્ય | પવનની ઝડપ (કિમી/કલાક) | ચેતવણીનો પ્રકાર |
|---|---|---|
| મહારાષ્ટ્ર | 60 સુધી | રેડ એલર્ટ (અતિભારે વરસાદ) |
| દિલ્હી - NCR | 40 સુધી | ધૂળભરી આંધી અને મુસળધાર વરસાદ |
| ઉત્તર પ્રદેશ | 40 થી 50 | ભારે પવન સાથે ધોધમાર વરસાદ |
| રાજસ્થાન | 41 થી 61 | તેજ પવન અને રેતાળ વાવાઝોડું |
| ઉત્તરાખંડ | 61 સુધી | યલો એલર્ટ અને આકાશી વીજળી |
| મધ્ય પ્રદેશ | વાવાઝોડા વેગ | ગર્જના સાથે ભારે વરસાદ (10 જુલાઈ સુધી) |
મહારાષ્ટ્રમાં રૌદ્ર સ્વરૂપ અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં હાઈએલર્ટ
મહારાષ્ટ્રમાં હાલના સમયમાં ચોમાસું તેના સૌથી આક્રમક તબક્કામાં પ્રવેશી ચૂક્યું છે. ભારતીય હવામાન વિભાગે દેશની આર્થિક રાજધાની મુંબઈના ઘણા સક્રિય વિસ્તારો જેવા કે અંધેરી, મરીન ડ્રાઈવ અને વસઈ-વિરાર પંથકમાં મુસળધાર વરસાદની સાથે તીવ્ર વેગથી પવન ફૂંકાવાની લાલ ચેતવણી આપી છે. મુંબઈ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં સંભવિત પૂરની સ્થિતિને પહુંચી વળવા પાલિકા સક્રિય બની ગઈ છે.
વહીવટી પ્રશાસન દ્વારા મુંબઈ ઉપરાંત સાતારા, રત્નાગીરી, પુણે, થાણે અને પાલઘર જેવા ચાવીરૂપ જિલ્લાઓ માટે પણ રેડ એલર્ટ જાહેર રાખવામાં આવ્યું છે. કોંકણ કિનારાની નજીકના પટ્ટામાં પવનની ઝડપ પ્રતિ કલાક 60 કિલોમીટર સુધી પહોંચે તેવી તીવ્ર સંભાવના હોવાથી, સાગરખેડુઓને ઊંડા દરિયામાં ન જવાની સખત તાકીદ કરવામાં આવી છે અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા પણ સઘન બનાવી દેવાઈ છે.
દિલ્હી-એનસીઆર અને ઉત્તર પ્રદેશમાં આફતની આશંકા
રાષ્ટ્રીય પાટનગર દિલ્હી અને સમગ્ર એનસીઆર (NCR) વિસ્તારમાં 6 જુલાઈના રોજ ધૂળની તોફાની ડમરીઓ સાથે આકાશ ઘેરાવાની અને ભારે વરસાદની સંભાવના છે. ઉત્તરી દિલ્હીના પ્રતિષ્ઠિત વિસ્તારો સિવિલ લાઈન્સ, દિલ્હી યુનિવર્સિટી પરિસર, મુખર્જી નગર અને આઝાદપુર તેમજ દક્ષિણ દિલ્હીના રહેણાંક વિસ્તારો ગ્રેટર કૈલાશ, વસંત કુંજ અને હૌઝ ખાસ જેવા ભાગોમાં ભારે વરસાદથી માર્ગો પર પાણી ભરાઈ શકે છે.
આ ઉપરાંત, પૂર્વ દિલ્હીના ગીચ વસ્તી ધરાવતા વિસ્તારો જેવા કે લક્ષ્મી નગર અને મયુર વિહારમાં અંદાજે 40 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે ભારે પવન ફૂંકાવાની ધારણા છે. દિલ્હીમાં અચાનક બદલાયેલા આ હવામાનને કારણે વાહનવ્યવહારને માઠી અસર થવાની ચિંતા છે. એવિએશન સેક્ટરમાં પણ સુરક્ષાના ભાગરૂપે વિમાની ઉડ્ડયનોના સમયપત્રકમાં ફેરબદલ થવાની અણધારી આશંકા સેવાઈ રહી છે.
બીજી તરફ, ઉત્તર પ્રદેશમાં પણ હવામાન વિભાગે ચેતવણીનો સૂર ઉચ્ચાર્યો છે. રાજ્યના તરાઈ પૂર્વાંચલ બેલ્ટના દેવરિયા, મઉ, બલિયા, ગાઝીપુર, બરેલી અને પીલીભીત જેવા મહત્વના જિલ્લાઓમાં હિમસમાન રેકોર્ડબ્રેક વરસાદ થવાની સંભાવના વ્યક્ત કરાઈ છે. જ્યારે બિજનૌર, મેરઠ, આગ્રા, ઈટાવા અને કાનપુરમાં ભારે પવન (40 થી 50 કિમી પ્રતિ કલાક) સાથે તોફાની પવન, અને લખનૌ-નોઈડામાં સામાન્ય વરસાદ પડી શકે છે.
રાજસ્થાન અને મધ્ય પ્રદેશમાં વાયુવેગે પવન સાથે વરસાદ
રાજસ્થાનમાં સક્રિય બનેલા શક્તિશાળી પશ્ચિમી વિક્ષોભ અને ચોમાસાના સંયુક્ત પ્રભાવને કારણે આગામી પાંચથી સાત દિવસ માટે વાતાવરણ વણસેલું રહેશે. રાજ્યના પશ્ચિમ રણ વિસ્તારમાં આવેલા જોધપુર, બાડમેર, જેસલમેર અને બીકાનેર જિલ્લાઓમાં રેતાળ વાવાઝોડા સાથે ભારે વરસાદની પ્રબળ શક્યતાઓ છે. આ અણધાર્યા વાતાવરણના કારણે અંતરિયાળ વિસ્તારોના ગ્રામીણ રસ્તાઓ બ્લોક થઈ શકે છે અને વીજ પુરવઠો પણ ખોરવાઈ શકે છે.
હવામાન વિભાગના જણાવ્યા મુજબ રાજ્યના અન્ય ભાગો જેવા કે જયપુર, કોટા, ઉદયપુર અને અજમેરમાં પણ કલાકના 41 થી 61 કિલોમીટરની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ શકે છે. પાટનગર જયપુરમાં આ ગાળા દરમિયાન મહત્તમ તાપમાન સામાન્યથી ઘટીને 36 ડિગ્રી સેલ્સિયસ આસપાસ નોંધાઈ શકે છે, જેથી પ્રખર ગરમીથી લોકોને મોટી રાહત તો મળશે પણ તોફાની પવનોથી મુશ્કેલીઓમાં પણ તીવ્ર વધારો થઈ શકે છે.
પાડોશી રાજ્ય મધ્ય પ્રદેશની વાત કરીએ તો ત્યાં પણ આવનારા ચાર દિવસ સુધી એટલે કે 10 જુલાઈ 2026 સુધી પવન અને વાવાઝોડાનું જોર યથાવત રહેશે. ધાર, ઝાબુઆ, ખંડવા, kharગોન અને બરવાની જેવા સરહદી જિલ્લાઓમાં તેજ વાવાઝોડા સાથે મુસળધાર વરસાદ પડશે. જ્યારે ભોપાલ, ગ્વાલિયર, જબલપુર અને રીવા જેવા નગરોમાં પણ કડાકા-ભડાકા સાથે ભારે વાવાઝોડાની ચેતવણી જારી થતાં આદેશ અપાયા છે.
ઉત્તરાખંડમાં પ્રચંડ પવન પછાડશે અને આપત્તિ એલર્ટ
હિમાલયની ગોદમાં વસેલા દેવભૂમિ ઉત્તરાખંડમાં પણ સ્થિતિ ચિંતાજનક જણાઈ રહી છે. સુંદર પ્રવાસન સ્થળો ધરાવતા નૈનીતાલ, ચંપાવત, પૌરી ગઢવાલ અને પિથોરાગઢ જેવા અતિસંવેદનશીલ પર્વતીય જિલ્લાઓ માટે હવામાન વિભાગે મોસમનો વિશેષ યલો એલર્ટ જાહેર કર્યો છે. અહીં પહાડો વચ્ચે કલાકના 61 કિલોમીટરની પ્રચંડ ગતિએ પવન ફૂંકાવા સાથે ટૂંકા ગાળામાં ધોધમાર વરસાદ વરસી જવાની દહેશત છે.
પહાડોમાં માર્ગ અકસ્માત અને ભૂસ્ખલનની સંભાવના વધુ હોવાથી ચાર ધામ યાત્રા પર ગયેલા યાત્રાળુઓ અને સામાન્ય પ્રવાસીઓ માટે ખાસ સૂચનાઓ જારી કરાઈ છે. આ સાથે જ મેદાની જિલ્લાઓ હરિદ્વાર અને ઉધમ સિંહ નગરના વહીવટી તંત્રને પણ ચોકસાઈ રાખવા જણાવાયું છે, કારણ કે આ સ્થળોએ આકાશી વીજળી પડવાની સંભાવના ખૂબ ઊંચી હોવાથી આપત્તિ વ્યવસ્થાપન સજ્જ રખાયું છે.
સમગ્ર દેશના આ બદલાતા મિજાજ પાછળ વૈશ્વિક ક્લાઈમેટ ચેન્જ અને સ્થાનિક પરિબળો પણ મોટા પાયે જવાબદાર માનવામાં આવે છે. ચોમાસુ એકસાથે વધુ સક્રિય થયું છે, જે ખેડૂતો અને બિયારણના વાવેતર માટે ફાયદાકારક હોવા છતાં અતિવૃષ્ટિના સ્વરૂપે જનજીવન માટે આપત્તિજનક ન બને તે માટે આગોતરા પગલાં લેવા અનિવાર્ય છે. પૂર્વીય પટ્ટાના આસામ અને ત્રિપુરામાં પૂરની શક્યતાઓને નકારી શકાતી નથી.
પોતાની જાતે જ સાવચેતી રાખવી એ જ આ કુદરતી મુશ્કેલીમાં સાચી સલામતી છે. નાગરિકોએ અફવાઓથી દૂર રહીને સ્થાનિક પ્રશાસન, પોલીસ અને હવામાન વિભાગની સત્તાવાર વેબસાઈટ પરથી નિયમિત મળતી લાઈવ માહિતીના આધારે જ મુસાફરીનું કોઈ નવું પગલું ભરવું જોઈએ. વાહનોને સુરક્ષિત સ્થાને ઉભા રાખવા, પ્રવાસ દરમિયાન વૃક્ષો કે નબળા બાંધકામો નીચે આશ્રય ન લેવો એ આ સમયે અત્યંત જરૂરી છે.
Click it and Unblock the Notifications
Sign in with Google
