વધી રહેલી નકલી જાહેરાતો અને ઓનલાઈન કૌભાંડો સામે ગૃહ મંત્રાલય એલર્ટ

ગૃહ મંત્રાલય (MHA) દ્વારા નાગરિકોને સોશિયલ મીડિયા પર વધી રહેલી નકલી જાહેરાતો સામે ચેતવણી આપવામાં આવી છે. આ જાહેરાતોનો ઉપયોગ છેતરપિંડીભરી રોકાણ યોજનાઓ, નકલી નોકરીઓની ઓફર અને વ્યાપક ઓનલાઈન સ્કેમ્સને પ્રોત્સાહન આપવા માટે થાય છે. ઘણીવાર આ જાહેરાતો યુઝર્સને ગેરમાર્ગે દોરવા માટે ડીપફેક વીડિયોનો પણ ઉપયોગ કરે છે.

આ સ્કેમ્સને કારણે દેશભરના ભોગ બનેલા લોકોને ભયંકર નાણાકીય નુકસાન થયું છે. ઘણા લોકો ભ્રામક દ્રશ્યો, ખોટા દાવાઓ અને વ્યાવસાયિક દેખાતા ઓનલાઈન પેજથી છેતરાયા છે. MHA એ જણાવ્યું છે કે આવા કિસ્સાઓમાં ભોગ બનેલા લોકોએ તાત્કાલિક શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓની જાણ કરવી જોઈએ.

તાજેતરના એક કિસ્સામાં અમદાવાદના પચીસ વર્ષીય મેડિકલ રિપ્રેઝન્ટેટિવે ઇન્સ્ટાગ્રામ જાહેરાતથી શરૂ થયેલા ટ્રેડિંગ સ્કેમમાં 44 લાખ ગુમાવ્યા. ઊંચા વળતરના વચનોથી આકર્ષાઈને તે નાણાકીય સલાહકાર તરીકે ઢોંગ કરતા ઠગ દ્વારા સંચાલિત ટેલિગ્રામ ગ્રુપમાં જોડાયા હતા.

શરૂઆતમાં ગ્રુપે ભોગ બનનારનો વિશ્વાસ વધારવા માટે સ્ક્રીન પર વધતો નફો દર્શાવ્યો, ત્યારબાદ રોકાણ કરેલી રકમ અચાનક ગાયબ થઈ ગઈ.

અશોક વિહારની ચાલીસ વર્ષીય મહિલાએ સોશિયલ મીડિયા પરની એક છેતરપિંડીવાળી સ્ટોક ટ્રેડિંગ જાહેરાતમાં ફસાઈને 21 લાખ ગુમાવ્યા. તેણે એક મોબાઈલ એપ્લિકેશન ડાઉનલોડ કરી જે કાયદેસર બ્રોકરેજ પ્લેટફોર્મ જેવી જ દેખાતી હતી. શરૂઆતમાં તેના ખાતામાં નાના નફા દેખાયા, જેનાથી તેને તેની પ્રામાણિકતા પર વિશ્વાસ થયો.

ત્યારબાદ તેને સો કરતાં વધુ સભ્યોના વોટ્સએપ ગ્રુપમાં ઉમેરવામાં આવી, જ્યાં એક મહિલાએ નિષ્ણાત તરીકે ઢોંગ કરીને તેને રોકાણ અંગે માર્ગદર્શન આપ્યું. આ યોજના સાચી માનીને તેણે પંજાબ, બંગાળ અને ઓડિશાના ત્રણ અલગ-અલગ બેંક ખાતાઓમાં પૈસા ટ્રાન્સફર કર્યા.

જ્યારે તેણે વધુ 70 લાખનું રોકાણ કરવાનો ઇનકાર કર્યો ત્યારે તેને એપ્લિકેશનમાંથી બ્લોક કરવામાં આવી અને તેને સમજાયું કે તેની સાથે છેતરપિંડી થઈ છે.

પૂર્વ દિલ્હીના છોત્તેર વર્ષીય અંગ્રેજી શિક્ષકે 13 લાખ ગુમાવ્યા જ્યારે તેમને પોલીસ અધિકારી હોવાનો દાવો કરતા વ્યક્તિનો ફોન આવ્યો. કોલરે આરોપ લગાવ્યો કે તેમનો નંબર મની લોન્ડરિંગ સાથે જોડાયેલો છે અને કોલ CBI અધિકારી તરીકે ઢોંગ કરતા અન્ય વ્યક્તિને ટ્રાન્સફર કર્યો.

ઘર જપ્ત કરવાની ધમકીઓથી ડરીને વૃદ્ધે વેરિફિકેશન માટે વોટ્સએપ દ્વારા તેમની બેંક વિગતો શેર કરવાના નિર્દેશોનું પાલન કર્યું. તેમને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા સાથે જોડાયેલા ખાતામાં ભંડોળ ટ્રાન્સફર કરવા જણાવ્યું હતું અને ખાતરી આપી હતી કે તપાસ પછી પૈસા પાછા કરવામાં આવશે.

નવ દિવસમાં તેમણે કુલ 13 લાખના ત્રણ પેમેન્ટ કર્યા, તે પહેલાં તેમને સમજાયું કે તેમની સાથે છેતરપિંડી થઈ છે.

રોહિણીની એક રાજકીય વિજ્ઞાનની વિદ્યાર્થીનીએ સોશિયલ મીડિયા દ્વારા પ્રમોટ કરાયેલી નકલી કેશબેક યોજનામાં 1.4 લાખથી વધુ ગુમાવ્યા. QR કોડ દ્વારા કમિશનના વચનોથી આકર્ષાઈને તેણે અગાઉના પેમેન્ટ્સ પાછા મેળવવાની આશામાં પૈસા ટ્રાન્સફર કરવાનું ચાલુ રાખ્યું.

મિત્ર દ્વારા ચેતવણી આપ્યા પછી, તેણે સાયબર ફ્રોડની ફરિયાદ નોંધાવી અને તેનું ખાતું ફ્રીઝ કરાવ્યું, જેનાથી તેને 40,000 પાછા મળ્યા. જોકે, બાકીના 1 લાખ ટ્રેસ થાય તે પહેલાં જ અનેક બેંક ખાતાઓમાં ટ્રાન્સફર થઈ ચૂક્યા હતા.

કમલા નગરમાં રહેતા બિહારના UPSC ઉમેદવારને હોટેલ અને રેસ્ટોરન્ટ રેટ કરવા માટે પાર્ટ-ટાઇમ કામ ઓફર કરતા વોટ્સએપ મેસેજનો જવાબ આપ્યા પછી છેતરવામાં આવ્યા. શરૂઆતમાં નાના પેમેન્ટ્સથી પ્રમાણિકતાનો ભ્રમ ઊભો થયો.

બાદમાં તેને મોટા કમિશનનું વચન આપતી ઉચ્ચ-મૂલ્યની કાર્યો પૂર્ણ કરવા માટે પૈસા ટ્રાન્સફર કરવા મનાવવામાં આવ્યો. તેણે પરિવાર સાથે સલાહ લીધી ત્યાં સુધીમાં તેણે અનેક ખાતાઓમાં 93,000 ટ્રાન્સફર કરી દીધા હતા. તરત જ ફરિયાદ નોંધાવવામાં આવી હતી.

MHA એ નોંધ્યું છે કે આ ઘટનાઓમાં એક સામાન્ય પેટર્ન છે: નકલી જાહેરાતો, સોશિયલ મીડિયા મેનિપ્યુલેશન અને રિકવરી મુશ્કેલ બનાવવા માટે અનેક ખાતાઓમાં ભંડોળની ઝડપી હેરફેર. મંત્રાલય, ઇન્ડિયન સાયબર ક્રાઇમ કોઓર્ડિનેશન સેન્ટર (I4C) દ્વારા, કાયદા અમલીકરણ એજન્સીઓ અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સ સાથે કામ કરીને આ જોખમોનું નિરીક્ષણ અને સામનો કરવાનું ચાલુ રાખે છે.

નાગરિકોને સાવચેત રહેવા અને અનિચ્છનીય રોકાણ યોજનાઓ, કેશબેક ઓફર અથવા ઓનલાઈન ફરતા પાર્ટ-ટાઇમ જોબ મેસેજનો જવાબ આપવાનું ટાળવા વિનંતી કરવામાં આવે છે. કોઈપણ શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિની તાત્કાલિક નેશનલ સાયબર ક્રાઇમ રિપોર્ટિંગ પોર્ટલ (www.cybercrime.gov.in) દ્વારા અથવા 1930 હેલ્પલાઈન પર કોલ કરીને જાણ કરવી જોઈએ, જેણે દેશભરના ભોગ બનેલા લોકો માટે નોંધપાત્ર રકમ પાછી મેળવવામાં મદદ કરી છે.

વધુમાં, જાગૃત રહેવા માટે, MHA નાગરિકોને તમામ અગ્રણી સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ પર સત્તાવાર સોશિયલ મીડિયા હેન્ડલ CYBERDOST ને ફોલો કરવાની સલાહ આપે છે. આમાં YouTube (@cyberdosti4c), Instagram (@cyberdosti4c), Facebook, X (@cyberdost) અને Whatsapp નો સમાવેશ થાય છે. તમે Dailyhunt પર પણ I4C_MHA ને ફોલો કરી શકો છો.YouTube - https://youtube.com/@cyberdosti4c

Instagram- https://www.instagram.com/cyberdosti4c?igsh=c2tteTd5Mjl2b2cw

Facebook- https://www.facebook.com/share/1KVuL1aJ9y/?mibextid=wwXIfr

X- https://x.com/cyberdost?s=11

Whatsapp- https://whatsapp.com/channel/0029Va3VAOY8fewrOtXqMw1V

Dailyhunt - https://m.dailyhunt.in/profile/I4C_MHA

English summary

The Ministry of Home Affairs has alerted citizens to the surge in fake advertisements promoting investment scams and fraudulent job offers. Victims have suffered significant financial losses due to deceptive tactics, including deepfake videos. Citizens are urged to report suspicious activities immediately.