શું NASAના પાર્કર સોલાર પ્રોબ મિશનનો રેકોર્ડ તોડી શકશે આદિત્ય L1? એ મિશન જે સુર્યની સૌથી નજીક ગયુ હતુ

સૂર્ય સંબંધિત માહિતી મેળવવા માટે ભારતના પ્રથમ સૌર મિશન, આદિત્ય-એલ1ના પ્રક્ષેપણમાં હવે 48 કલાકથી ઓછા સમય બાકી છે. પૃથ્વીથી 15 લાખ કિલોમીટરનું અંતર કાપ્યા બાદ આ મિશન કેવી રીતે કામ કરે છે તેના પર સૌની નજર મંડાયેલી હશે.

તમને જણાવી દઈએ કે આદિત્ય-L1 અવકાશયાન 2 સપ્ટેમ્બર 2023ના રોજ સવારે 11.50 વાગ્યે શ્રીહરિકોટાથી લોન્ચ કરવામાં આવશે. ચાલો આજે તમને સૌર મિશન સાથે જોડાયેલી એક રસપ્રદ તથ્ય જણાવીએ.

શું તમે જાણો છો કે ભારત પહેલા અમેરિકન સ્પેસ એજન્સી નાસાએ અંતરિક્ષમાં ઘણા સૌર મિશન મોકલ્યા છે. નાસાએ ત્રણ મુખ્ય મિશન મોકલ્યા છે - SOHO (સૌર અને હેલિઓસ્ફેરિક ઓબ્ઝર્વેટરી), પાર્કર સોલર પ્રોબ અને IRIS (ઇન્ટરફેસ રિજન ઇમેજિંગ સ્પેક્ટ્રોગ્રાફ). આમાં સૌથી સફળ પાર્કર સોલર પ્રોબ છે, જે ચાર વર્ષથી સૂર્યની સપાટીની સૌથી નજીક પરિભ્રમણ કરી રહ્યું છે.

આ સિવાય IRIS (ઇન્ટરફેસ રિજન ઇમેજિંગ સ્પેક્ટ્રોગ્રાફ) સૂર્યની સપાટીની ઉચ્ચ રિઝોલ્યુશન ઇમેજ લઈ રહ્યું છે. પરંતુ આજે આપણે જાણીશું કે આદિત્ય એલ-1 નાસાના પાર્કર સોલર પ્રોબ મિશનનો રેકોર્ડ તોડી શકશે કે કેમ.

તમને જણાવી દઈએ કે આદિત્ય L1 સૂર્યનો અભ્યાસ કરનાર પ્રથમ અવકાશ-આધારિત ભારતીય મિશન હશે. અવકાશયાનને સૂર્ય-પૃથ્વી પ્રણાલીના લેગ્રેન્જ પોઈન્ટ 1 (L1)ની આસપાસ પ્રભામંડળની ભ્રમણકક્ષામાં મોકલવામાં આવશે, જે પૃથ્વીથી લગભગ 1.5 મિલિયન કિલોમીટર દૂર છે.

આ અવકાશયાન સાત પેલોડ સાથે અવકાશમાં જશે જે ફોટોસ્ફિયર, ક્રોમોસ્ફિયર અને સૂર્યના સૌથી બહારના સ્તરનો અભ્યાસ કરશે. સૂર્યના અભ્યાસમાં અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો સીમાચિહ્નરૂપ નાસાનું પાર્કર સોલર પ્રોબ મિશન રહ્યું છે, જે સૂર્યની સૌથી નજીક પહોંચનાર એકમાત્ર અવકાશયાન છે. સોલાર પ્રોબ ચાર વર્ષથી સૂર્યની સપાટીની સૌથી નજીક પરિભ્રમણ કરી રહ્યું છે.

ઈસરોના વૈજ્ઞાનિકોને પૂરી આશા છે કે આદિત્ય એલ-1 મિશન ચંદ્રયાન-3 જેવો ઈતિહાસ રચશે અને વિશ્વ માટે એક ઉદાહરણ સાબિત થશે. લેગ્રેન્જ પોઈન્ટ 1 ની આસપાસ પ્રભામંડળની ભ્રમણકક્ષામાં આદિત્ય L-1 મૂકવાથી ઉપગ્રહ કોઈપણ અવરોધ વિના સૂર્યને સતત જોઈ શકશે. ઈસરોના વડાએ કહ્યું કે પ્રક્ષેપણ પછી પૃથ્વીથી લેગ્રેન્જ પોઈન્ટ 1 (L1) સુધી પહોંચવામાં 125 દિવસ લાગશે.

આદિત્ય એલ-1 મિશન લેગ્રેન્જ પોઈન્ટ-1ની આસપાસ અભ્યાસ કરશે. વાસ્તવમાં, લેગ્રેન્જ પોઈન્ટ અવકાશમાં એવા સ્થાનો છે જ્યાં સૂર્ય અને પૃથ્વી જેવી બે શરીર પ્રણાલીઓના ગુરુત્વાકર્ષણ બળ આકર્ષણ અને પ્રતિકૂળતાના ઉન્નત વિસ્તારો ઉત્પન્ન કરે છે.

English summary

NASA's Parker Solar Probe mission reached the closest to the Sun, can Aditya L1 break the record?