Year Ender 2025 : આ વર્ષ દુનિયાભરમાં ‘સત્તા પરિવર્તન’નું વર્ષ રહ્યું, એશિયામાં થઈ મોટી ઉથલપાથલ

Year Ender 2025 : વર્ષ 2025 હવે તેના અંતિમ તબક્કામાં છે. ઇતિહાસમાં આ વર્ષ વિશ્વના અનેક દેશો માટે રાજકીય અસ્થિરતા અને મોટા પાયા પર થયેલા સત્તા પરિવર્તન માટે યાદ રાખવામાં આવશે.

ક્યાંક જનઆંદોલને સરકારો ઉથલાવી દીધી, તો ક્યાંક સેનાએ સત્તા કબજે કરી. ચાલો જાણીએ આ વર્ષે વિશ્વના કયા દેશોમાં સત્તાના સમીકરણો બદલાયા.

આ વર્ષે માત્ર એશિયા જ નહીં પણ યુરોપ અને આફ્રિકાના દેશોમાં પણ સરકારો પત્તાની માફક વિખેરાઈ ગઈ. જનતાનો આક્રોશ, આર્થિક સંકટ અને આંતરિક જૂથવાદને કારણે અનેક દિગ્ગજ નેતાઓએ પોતાની ખુરશી ગુમાવવી પડી છે.

નેપાળ : યુવા શક્તિએ સરકારને ઘૂંટણિયે લાવી દીધી

દક્ષિણ એશિયામાં નેપાળ આ વર્ષે સૌથી વધુ ચર્ચામાં રહ્યું. ભ્રષ્ટાચાર અને બેરોજગારી વિરુદ્ધ નેપાળની ઝેન-ઝી (Gen-Z) પેઢીએ રસ્તા પર ઉતરીને મોટું આંદોલન કર્યું. પરિણામે વડાપ્રધાન કેપી શર્મા ઓલીની સરકાર પડી ગઈ. નોંધનીય છે કે નેપાળમાં છેલ્લા 17 વર્ષમાં કોઈ પણ સરકાર પોતાનો કાર્યકાળ પૂરો કરી શકી નથી.

બેનિન : લોકશાહી પર લશ્કરી પ્રહાર

પશ્ચિમ આફ્રિકાના દેશ બેનિનમાં લોકશાહીનો અંત આવ્યો અને સેનાએ બળવો (Coup) કર્યો. 7 ડિસેમ્બરે મિલિટરી કમિટી ફોર રિફાઉન્ડેશન (CMR) એ ટીવી પર આવીને સત્તા કબજે કરવાની જાહેરાત કરી. રાષ્ટ્રપતિ પેટ્રિસ ટેલોનને પદભ્રષ્ટ કરવામાં આવ્યા, જેને કારણે આફ્રિકન રાજનીતિમાં ગભરાટ ફેલાયો છે.

જર્મની : ગઠબંધન સરકારનું પતન

યુરોપની સૌથી મજબૂત અર્થવ્યવસ્થા ગણાતા જર્મનીમાં પણ રાજકીય સંકટ જોવા મળ્યું. ચાન્સલર ઓલાફ શોલ્ઝની ગઠબંધન સરકાર સંસદમાં બહુમતી સાબિત કરવામાં નિષ્ફળ રહી. આંતરિક મતભેદોને કારણે સરકાર પડી ગઈ, જે યુરોપિયન યુનિયન માટે પણ ચિંતાનો વિષય બન્યો છે.

જાપાન : ચૂંટણીમાં હાર બાદ વડાપ્રધાનનું રાજીનામું

જાપાનમાં પણ 2025માં મોટો રાજકીય બદલાવ આવ્યો. જુલાઈ 2025માં યોજાયેલી ચૂંટણીમાં સત્તાધારી લિબરલ ડેમોક્રેટિક પાર્ટી (LDP) નો કારમો પરાજય થયો. આ હારની નૈતિક જવાબદારી સ્વીકારીને વડાપ્રધાન શિગેરુ ઈશિબાએ પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું.

પોર્ટુગલ : વિશ્વાસ મતમાં હાર અને મધ્યવર્તી ચૂંટણી

પોર્ટુગલમાં વડાપ્રધાન લુઈસ મોન્ટેનેગ્રોની સરકારે માર્ચ 2025માં સંસદમાં વિશ્વાસનો મત ગુમાવ્યો હતો. વિરોધ પક્ષોના વિરોધને કારણે રાષ્ટ્રપતિએ સંસદ ભંગ કરી અને મે મહિનામાં ફરીથી ચૂંટણી યોજવાની ફરજ પડી હતી.

વર્ષ 2025 એ સાબિત કર્યું છે કે ભલે તે વિકસિત દેશ હોય કે વિકાસશીલ, જનતાનો અસંતોષ અને આર્થિક અસ્થિરતા કોઈપણ મજબૂત સરકારને ઉથલાવી શકે છે. આ વર્ષે વિશ્વના નકશા પર અનેક દેશોમાં નવી સરકારો અને નવી વિચારધારાઓનો ઉદય થયો છે.

English summary

This article examines 2025's broad political volatility, including leadership changes prompted by protests, corruption concerns and economic pressures. It surveys developments across Nepal, Benin, Germany, Japan and Portugal, highlighting how shifts in governance affect regional and global stability.