બનાસકાંઠાના CNG પ્લાન્ટને દેશના 15 રાજ્યો અપનાવશે, 60 કરોડ ફળવાયા

બનાસકાંઠામાં બનાસ ડેરી દ્વારા સ્થાપિત બાયો-સીએનજી પ્લાન્ટ મોડેલ હવે દેશભરમાં લોકપ્રિય બની રહ્યું છે. કચરામાંથી ઉર્જા ઉત્પન્ન કરતા આ પ્રોજેક્ટને ભારતના અન્ય 15 રાજ્યો પણ અપનાવવા માટે આગળ વધ્યા છે.

ગુજરાત સરકારે આ ક્ષેત્રના મહત્વને સમજીને રાજ્યના બજેટમાં ખાસ 60 કરોડ રૂપિયાની માતબાર ફાળવણી જાહેર કરી છે. આ રકમથી સહકારી ડેરીઓ દ્વારા રાજ્યમાં 10 નવા બાયો-સીએનજી પ્લાન્ટ્સ તૈયાર કરવામાં આવશે.

બનાસકાંઠામાં હાલમાં પાંચ મોટા પ્લાન્ટ સ્થાપવાની કામગીરી તેજ ગતિએ ચાલી રહી છે, જેમાંથી બે કાર્યરત થઈ ગયા છે. આ દરેક પ્લાન્ટ દરરોજ 100 મેટ્રિક ટન જેટલા છાણ પર વૈજ્ઞાનિક પ્રક્રિયા કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.

આ પ્રોજેક્ટથી પશુપાલકોની આવકમાં પણ નોંધપાત્ર વધારો થયો છે, કારણ કે તેમને છાણના વેચાણ પર કિલો દીઠ વળતર મળે છે. આ વ્યવસ્થાથી 20 કિમીના વિસ્તારમાં રહેતા સેંકડો પશુપાલક પરિવારોને સીધો આર્થિક લાભ મળી રહ્યો છે.

પ્લાન્ટ દ્વારા દરરોજ 1,800 કિલો ગેસ અને ટનબંધ કુદરતી જૈવિક ખાતરનું ઉત્પાદન કરીને વેચાણ કરવામાં આવે છે. આ મલ્ટી-પ્રોડક્ટ મોડેલ દ્વારા વાર્ષિક અંદાજે 12 કરોડ રૂપિયા જેટલી માતબાર આવક પેદા થઈ રહી છે.

પર્યાવરણની દૃષ્ટિએ પણ આ પ્લાન્ટ ખૂબ જ આશીર્વાદરૂપ સાબિત થઈ રહ્યો છે અને તેનાથી પ્રદૂષણમાં મોટો ઘટાડો થાય છે. ગ્રીન ગુજરાતના વિઝનને સાકાર કરવા માટે બનાસકાંઠાનું આ સક્સેસ મોડેલ હવે માર્ગદર્શક બનશે.

English summary

The Banaskantha bio-CNG plant model converts cattle dung into energy and fertilisers, supporting rural livelihoods, local employment, and environmental protection. Gujarat plans further plants with government backing, highlighting a scalable approach to clean energy and sustainable agriculture.