Cyclone Montha: શું છે 'મોંથા'નો મતલબ? કોણ નક્કી કરે છે ચક્રવાતનું નામ? જાણો

Cyclone Montha: બંગાળની ખાડી પર સર્જાયેલું ચક્રવાતી તોફાન 'મોંથા' (Cyclone Montha) હાલમાં તમિલનાડુ, ઓડિશા અને આંધ્ર પ્રદેશ પર ખતરો બનીને મંડરાઈ રહ્યું છે, જેના કારણે ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા રેડ એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.

આ વાવાઝોડાને 'મોંથા' નામ આપવામાં આવ્યું છે. શું તમે જાણો છો કે આ નામ કોણે અને શા માટે રાખ્યું?

શું છે 'મોંથા' નામનો અર્થ?

ચક્રવાત 'મોંથા' નામ આ વખતે યમન દેશે આપ્યું છે.

યમનમાં 'મોંથા' એક ગામનું નામ છે, જે માછલી પકડવાના વ્યવસાય (મત્સ્યપાલન) માટે જાણીતું છે.

જ્યારે પણ કોઈ સમુદ્રમાં ઉદ્ભવતું તોફાન કે ચક્રવાત કોઈ દેશ તરફ આગળ વધે છે, ત્યારે તેને એક ચોક્કસ નામ આપવામાં આવે છે. આ નામકરણની એક આંતરરાષ્ટ્રીય અને ઔપચારિક પ્રક્રિયા છે.

કોણ નક્કી કરે છે ચક્રવાતનું નામ?

અગાઉ ચક્રવાતોની ઓળખ માત્ર તારીખ દ્વારા થતી હતી, જેના કારણે ચેતવણી આપવામાં અને રેકોર્ડ રાખવામાં ગૂંચવણ ઊભી થતી હતી. આ મુશ્કેલી દૂર કરવા માટે, 2004થી વિશ્વ હવામાન સંગઠન (WMO) અને ESCAP (Economic and Social Commission for Asia and the Pacific) એ નામકરણની ઔપચારિક પ્રણાલી શરૂ કરી.

13 દેશોનો સમૂહ: ભારત, બંગાળની ખાડી અને અરબી સમુદ્ર ક્ષેત્રમાં આવતા ચક્રવાતોના નામ 13 દેશોનું એક સમૂહ (WMO/ESCAP Panel on Tropical Cyclones) વારાફરતી નક્કી કરે છે.

સભ્ય દેશો: આ સમૂહમાં ભારત, બાંગ્લાદેશ, પાકિસ્તાન, શ્રીલંકા, માલદીવ, મ્યાનમાર, થાઈલેન્ડ, ઈરાન, ઓમાન, કતાર, સાઉદી અરેબિયા, યુએઈ અને યમનનો સમાવેશ થાય છે.

શા માટે જરૂરી છે નામકરણ?

ચક્રવાતોનું નામકરણ કરવું અત્યંત જરૂરી છે.

• ચેતવણીમાં સરળતા: નામ દ્વારા તોફાનની ચેતવણી અને માહિતી સામાન્ય લોકો સુધી પહોંચાડવાનું સરળ બને છે.
• વહીવટી વ્યવસ્થા: સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર અને માછીમારોને ચોક્કસ તોફાન સામે તૈયારી કરવામાં મદદ મળે છે.
• વૈજ્ઞાનિક રેકોર્ડ: વૈજ્ઞાનિકો માટે એકસાથે ઉદ્ભવતા વિવિધ તોફાનોનો સચોટ રેકોર્ડ રાખવો સરળ બને છે.

આગામી દિવસોમાં વરસાદની આગાહી

IMDના મતે, ચક્રવાત 'મોંથા'ની અસરને કારણે ઓડિશા અને તમિલનાડુ સહિત ભારતના પૂર્વીય દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં આગામી બે દિવસ સુધી ભારે વરસાદ, તેજ પવન અને સમુદ્રમાં ભારે ઉછાળો જોવા મળી શકે છે.

ભારે વરસાદનો અંદાજ: રાયલસીમા, તમિલનાડુ, કેરળ, માહે અને તટીય કર્ણાટકમાં મંગળવાર સુધી ખૂબ જ ભારે વરસાદ (24 કલાકમાં 115-210 મિમી) થવાની સંભાવના છે. જ્યારે તટીય આંધ્ર પ્રદેશ, યનમ, તેલંગાણા, છત્તીસગઢ અને દક્ષિણ ઓડિશામાં 30 ઓક્ટોબર સુધી ભારે વરસાદનું અનુમાન છે.

English summary

The name 'Montha' (given by Yemen) is for the severe cyclone threatening Odisha, Andhra Pradesh, and Tamil Nadu. Learn about the WMO/ESCAP international process used by 13 countries, including India, to name cyclonic storms.