MSC TiL વિઝિંજમ પોર્ટમાં 49% હિસ્સો $2.85 અબજમાં ખરીદશે | અદાણી પોર્ટ્સ

અદાણી પોર્ટ્સ એન્ડ સ્પેશિયલ ઇકોનોમિક ઝોન લિમિટેડ (APSEZ) અને મેડિટરેનિયન શિપિંગ કંપની (MSC) ગ્રુપે એક વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીની જાહેરાત કરી છે, જે અંતર્ગત MSC ની ટર્મિનલ ઓપરેટિંગ શાખા, ટર્મિનલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ લિમિટેડ (TiL), અદાણી વિઝિંજમ પોર્ટ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ (AVPPL) માં 49% હિસ્સો ખરીદશે. આ વ્યવહારનું મૂલ્ય ૨.૮૫ અબજ યુએસ ડોલર (USD) આંકવામાં આવ્યું છે.

APSEZ અને MSC TiL દ્વારા વિઝિંજમ પોર્ટમાં હિસ્સો

કરારના ભાગરૂપે, TiL આ પ્રોજેક્ટમાં તેના પ્રમાણસર હિસ્સાનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા ૧.૩૯૭ અબજ યુએસ ડોલરનું રોકાણ કરશે. આ વ્યવહાર રૂઢિગત નિયમનકારી મંજૂરીઓને આધીન છે. કંપનીઓના જણાવ્યા અનુસાર, આ સોદાથી વિઝિંજમ પોર્ટની હિંદ મહાસાગરમાં એક મુખ્ય ટ્રાન્સશિપમેન્ટ હબ તરીકેની સ્થિતિ મજબૂત થવાની અપેક્ષા છે, જ્યારે કાર્ગો વૃદ્ધિ અને ઓપરેશનલ વિસ્તરણને વેગ મળશે. મુંદ્રા કન્ટેનર ટર્મિનલ નંબર ૩ અને એન્નોર પોર્ટ ખાતેની તેમની સફળ ભાગીદારી પછી, આ રોકાણ APSEZ અને MSC ગ્રુપ વચ્ચે ત્રીજો મોટો સહયોગ દર્શાવે છે.

ડિસેમ્બર ૨૦૨૪ માં કાર્યરત થયેલું વિઝિંજમ, ભારતનું પ્રથમ ડીપ-ડ્રાફ્ટ મેગા ટ્રાન્સશિપમેન્ટ પોર્ટ છે, જેની હાલની ક્ષમતા ૧.૬ મિલિયન ટ્વેન્ટી-ફૂટ ઇક્વિવેલન્ટ યુનિટ્સ (TEUs) છે. આ પોર્ટ હાલમાં વિસ્તરણ હેઠળ છે જે ડિસેમ્બર ૨૦૨૮ સુધીમાં તેની ક્ષમતા ૩.૫ ગણી વધારીને ૫.૭ મિલિયન TEUs કરશે.

યુરોપ, પર્શિયન ગલ્ફ અને ફાર ઇસ્ટને જોડતા વ્યસ્ત પૂર્વ-પશ્ચિમ આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ માર્ગથી લગભગ ૧૦ નોટિકલ માઇલ દૂર સ્થિત, આ પોર્ટ મોટા કન્ટેનર જહાજોને આકર્ષવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું છે. તે ૧૮-૨૦ મીટરનો કુદરતી ડ્રાફ્ટ, ૮૦૦-મીટરની બર્થ, ૨.૯ કિમીનો બ્રેકવોટર, ઓટોમેટેડ કાર્ગો હેન્ડલિંગ સિસ્ટમ્સ અને AI-સક્ષમ વેસેલ ટ્રાફિક મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ (VTMS) ધરાવે છે.

પોર્ટે મુખ્ય ઓપરેશનલ સીમાચિહ્નો પાર કર્યા

APSEZ ના જણાવ્યા અનુસાર, વિઝિંજમે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ (FY26) દરમિયાન ૧.૩ મિલિયન TEUs હેન્ડલ કર્યા હતા અને તે વન-મિલિયન (૧૦ લાખ) TEU નો આંકડો પાર કરનાર સૌથી ઝડપી ભારતીય પોર્ટ બન્યું હતું. કામગીરીના ૧૮ મહિનાની અંદર, પોર્ટે ૨ મિલિયન TEUs નો આંકડો વટાવી દીધો અને ૯૫૦ થી વધુ જહાજોનું સંચાલન કર્યું, જ્યારે જૂન ૨૦૨૬ માં તેના ૧,૦૦૦ માં જહાજનું સ્વાગત કર્યું.

કંપનીએ જણાવ્યું હતું કે પોર્ટે ૭૦ થી વધુ અલ્ટ્રા લાર્જ કન્ટેનર વેસેલ્સ (ULCVs) નું પણ સંચાલન કર્યું છે, જે ભારતીય બંદરોમાં સૌથી વધુ છે, સાથે ૩૦૦ મીટરથી વધુ લંબાઈ ધરાવતા ૨૮૩ જહાજોનું પણ સંચાલન કર્યું છે.

કંપનીઓને ઉચ્ચ કાર્ગો વોલ્યુમની અપેક્ષા

APSEZ એ જણાવ્યું હતું કે MSC સાથેની ભાગીદારીથી કાર્ગોની વિઝિબિલિટી (દૃશ્યતા) માં સુધારો થવાની, રિલે કાર્ગો વોલ્યુમમાં વધારો થવાની, પૂર્વ આફ્રિકાના વેપાર માર્ગો સાથે કનેક્ટિવિટી મજબૂત થવાની અને બાંગ્લાદેશ તરફ જતા કાર્ગોનો મોટો હિસ્સો આકર્ષવાની અપેક્ષા છે, જે હાલમાં દક્ષિણપૂર્વ એશિયાના ટ્રાન્સશિપમેન્ટ હબ પર નિર્ભર છે.

આ વિકાસ અંગે ટિપ્પણી કરતા, APSEZ ના હોલ-ટાઇમ ડાયરેક્ટર અને CEO અશ્વાની ગુપ્તાએ જણાવ્યું હતું કે, આ કરાર બંને કંપનીઓ વચ્ચેના લાંબા ગાળાના સંબંધો પર આધારિત છે.

"વિઝિંજમ પોર્ટ એક અગ્રણી ટ્રાન્સશિપમેન્ટ હબ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે અને અભૂતપૂર્વ ગતિએ આગળ વધ્યું છે, જે કામગીરીના ૧૮ મહિનાની અંદર ૨ મિલિયન TEUs પાર કરનાર પ્રથમ ભારતીય પોર્ટ બન્યું છે. અમે પોર્ટના વિકાસના આગામી તબક્કાની તૈયારી કરી રહ્યા છીએ ત્યારે વિઝિંજમ સુધી MSC સાથે APSEZ ની લાંબા ગાળાની ભાગીદારીને વિસ્તારતા મને આનંદ થાય છે," તેમ ગુપ્તાએ જણાવ્યું હતું.

ભારતીય પોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં વ્યૂહાત્મક રોકાણ

કંપનીઓએ આ કરારને ભારતના પોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં સૌથી મોટા વિદેશી ખાનગી રોકાણોમાંના એક તરીકે વર્ણવ્યો છે. TiL, જે MSC ગ્રુપની પેટાકંપની છે, તે પાંચ ખંડોમાં ૧૦૦ થી વધુ કન્ટેનર ટર્મિનલ્સનો વૈશ્વિક પોર્ટફોલિયો ધરાવે છે, જેનું વાર્ષિક થ્રુપુટ (ક્ષમતા) ૭૦ મિલિયન TEUs થી વધુ છે.

APSEZ હાલમાં સમગ્ર ભારતમાં ૧૫ બંદરો અને ટર્મિનલ્સ અને ચાર આંતરરાષ્ટ્રીય બંદરોનું સંચાલન કરે છે. કંપની વાર્ષિક ૬૫૩ મિલિયન ટન કાર્ગો હેન્ડલિંગ ક્ષમતા ધરાવે છે અને ૨૦૩૦ સુધીમાં ૧ અબજ ટન થ્રુપુટ હાંસલ કરવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.