જેને લઈને બબાલ ચાલી રહી છે તે હલાલ માંસ શું છે? શા માટે ઝટકા માંસથી અલગ છે?

કર્ણાટકમાં 'હલાલ મીટ'ના વિરોધમાં કેટલાક હિંદુ વકીલો સામે આવ્યા છે. તો ભાજપના મહાસચિવ સીટી રવિએ હલાલ માંસને પણ આર્થિક જેહાદ ગણાવ્યું છે. આ સ્થિતિમાં સવાલ એ થાય છે કે આખરે હલાલ માંસ શું છે? પ્રશ્ન એ છે કે હલાલ માંસને બદલે કયું માંસ વાપરવું જોઈએ? તો જવાબ છે 'ઝટકા મીટ'. આ સ્થિતિમાં હલાલ મીટ અને ઝટકા મીટ વચ્ચેનો તફાવત જાણવો પણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે.

હલાલ મીટ શું છે?

હલાલ એ અરબી શબ્દ છે અને તે ઇસ્લામિક કાયદા અનુસાર વ્યાખ્યાયિત થયેલ છે. ઇસ્લામમાં માત્ર હલાલ માંસની પ્રક્રિયાને અનુસરવાની મંજૂરી છે. જેમાં ધાબીહા એટલે કે ગળાની નસ અને શ્વાસનળી કાપીને પશુઓને મારવા જરૂરી માનવામાં આવ્યા છે. મારતી વખતે પ્રાણીઓનું જીવંત અને સ્વસ્થ હોવું પણ જરૂરી છે. હલાલની તકનીક ચોક્કસ સમુદાય (મુસ્લિમ) ના કુશળ લોકો દ્વારા કરવામાં આવે છે. આમાં પ્રાણીના શરીરમાંથી લોહીનું છેલ્લું ટીપું બહાર ન આવે ત્યાં સુધી જીવિત રહેવું જરૂરી છે. તે ઝટકા કરતાં વધુ પીડાદાયક છે. હલાલ પદ્ધતિમાં પ્રાણીની ગરદન થોડી કાપીને ટબમાં છોડી દેવામાં આવે છે. આમ કરવાથી, ધીમે ધીમે રક્તસ્રાવ થવાને કારણે પ્રાણી પીડાથી મૃત્યુ પામે છે. હલાલ પદ્ધતિ દ્વારા કતલ કરાયેલા પ્રાણીઓ ખાસ કરીને મુસ્લિમોમાં ખાવામાં આવે છે.

ઝટકા મીટ શું છે?

ઝટકા પદ્ધતિમાં પ્રાણીની કરોડરજ્જુ પર પ્રહાર કરાય છે, જેમાં તે તરત જ મરી જાય છે. એવું પણ કહેવાય છે કે આ પદ્ધતિમાં પ્રાણીને કાપતા પહેલા તેના મગજને આંચકો આપીને સુન્ન કરી દેવામાં આવે છે, જેથી તેને વધારે સંઘર્ષ ન કરવો પડે. જ્યારે તે બેભાન થાય છે, ત્યારે તેનું માથું ધારદાર હથિયાર વડે ધડથી કાપી નાખવામાં આવે છે. માંસાહારી હિન્દુ અને શીખ સમુદાયના લોકો 'ઝટકા' માંસ ખાય છે.

દિલ્હીમાં હલાલ-ઝટકા વિશે માહિતી આપવાનો કાયદો

દિલ્હીમાં વર્ષ 2020 ના અંતમાં ભાજપના નેતૃત્વવાળી દક્ષિણ દિલ્હી મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની સ્થાયી સમિતિએ મંજૂરી આપી હતી કે રેસ્ટોરાં અથવા દુકાનોમાં હલાલ અથવા ઝટકા મીટ વિશે માહિતી આપવી ફરજિયાત રહેશે. કોર્પોરેશને સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે તેમના દ્વારા વેચવામાં આવતું કે પીરસવામાં આવતું માંસ 'હલાલ' કે 'ઝટકા' પદ્ધતિથી કાપવામાં આવ્યું છે એ દરેક માટે પ્રથમ વસ્તુ હોવી જોઈએ. માહિતી અનુસાર, દક્ષિણ દિલ્હી મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન હેઠળના ચાર ઝોનના 104 વોર્ડમાં હજારો રેસ્ટોરાં છે. આ રેસ્ટોરાંમાંથી લગભગ 90 ટકા માંસ પીરસે છે, પરંતુ તે જણાવતા નથી કે રેસ્ટોરન્ટ દ્વારા પીરસવામાં આવતા માંસને 'હલાલ' પદ્ધતિથી કાપવામાં આવે છે કે 'ઝટકા' પદ્ધતિથી.

English summary

What is halal meat? Why is tweezers different from meat?