“શિયાળુ રમતોને ઉનાળુ રમતો કરતા અડધું રોકાણ આપો, અમે પરિણામ લાવીશું”: અનુભવી આઇસ સ્કેટર વિશ્વરાજ જાડેજા

Leh (Ladakh): ગુફુકના તળાવના થીજી ગયેલા વિસ્તારમાં, જ્યાં 'ખેલો ઇન્ડિયા વિન્ટર ગેમ્સ 2026' ની આઇસ સ્કેટિંગ સ્પર્ધાઓ ચાલી રહી છે, ત્યાં ભારતના અનુભવી આઇસ-સ્કેટર વિશ્વરાજ જાડેજા એક પ્રભાવશાળી વ્યક્તિત્વ તરીકે ઉભરી આવે છે. તેઓ માત્ર પોતાની હાજરીને કારણે જ નહીં, પરંતુ ભારતીય શિયાળુ રમતો (Winter Sports) માટે તેઓ જે પ્રતિનિધિત્વ કરે છે તેના કારણે પણ જાણીતા છે.

ભારતના સૌથી ઝડપી લાંબા અંતરના આઇસ સ્કેટર તરીકે ઓળખાતા વિશ્વરાજ એક એવા ખેલાડી છે જેમણે ભારતને વૈશ્વિક આઇસ સ્કેટિંગના નકશા પર સ્થાન અપાવવામાં મદદ કરી છે. ગુજરાતના એક રાજવી પરિવારના ત્રીજી પેઢીના એથ્લેટ હોવાથી, રમતગમત તેમના લોહીમાં છે. તેમના દાદા સુપ્રસિદ્ધ મેજર ધ્યાનચંદ સાથે ફિલ્ડ હોકી રમ્યા હતા, જ્યારે તેમના માતા-પિતા અને ફઈ પણ કુશળ ખેલાડીઓ હતા.

ભારતમાં રોલર સ્કેટિંગથી લઈને નેધરલેન્ડ્સમાં ભદ્ર આઇસ-સ્પીડ ટ્રેનિંગ સુધીની વિશ્વરાજની સફર ખંડો, શિસ્ત અને દાયકાઓ સુધી ફેલાયેલી છે. 65 રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડ્સ, રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે 300થી વધુ રેસ અને ત્સો મોરીરી (Tso Moriri) સરોવર ખાતે 4,500 મીટરની ઊંચાઈએ 5 કિમીમાં બિનસત્તાવાર વર્લ્ડ રેકોર્ડ સાથે, તેમની કારકિર્દી મહત્વાકાંક્ષા અને મક્કમતાનું ઉદાહરણ છે.

myKhel સાથેની આ ખાસ વાતચીતમાં, વિશ્વરાજ (40) તેમની સફર, શિયાળુ રમતો પાછળનો ખર્ચ, ખેલો ઇન્ડિયાની વધતી ભૂમિકા અને શા માટે ભારતે ટૂંકા ગાળાના ઉકેલોને બદલે (Winter) ઓલિમ્પિક ચક્રના આધારે વિચારવું જોઈએ તે વિશે વાત કરી રહ્યા છે. તેના મુખ્ય અંશો અહીં પ્રસ્તુત છે:

પ્રશ્ન: વિશ્વરાજ, અમને શરૂઆતની સફર વિશે જણાવો. તમારી રમતગમતની સફર કેવી રીતે શરૂ થઈ?

વિશ્વરાજ જાડેજા: મેં શરૂઆતમાં રોલર સ્કેટર તરીકે શરૂઆત કરી હતી અને હું ત્રીજી પેઢીના સ્પોર્ટ્સ ફેમિલીમાંથી આવું છું. હું મેડલ જોઈને મોટો થયો છું- મારા દાદા, મારા પિતા, મારા ફઈ, દરેક વ્યક્તિ એથ્લેટ હતા. તેથી તે સ્વાભાવિક હતું કે હું કોઈક સમયે રમતગમતમાં પ્રવેશીશ. મેં રોલર સ્કેટિંગમાં ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો હતો, પરંતુ પછી મને સમજાયું કે રોલર સ્કેટિંગ ઓલિમ્પિક રમત નથી. જો મારે ઉચ્ચ સ્તરે મારા દેશ માટે કંઈક કરવું હોય, તો મારે આઇસ સ્કેટિંગ તરફ વળવું પડ્યું.

પ્રશ્ન: તે નિર્ણય આખરે તમને યુરોપ લઈ ગયો. તે કેટલો મોટો પડકાર હતો?

વિશ્વરાજ જાડેજા: મેં સામાન બાંધ્યો અને ઓલિમ્પિકના સપનાને પૂરું કરવા યુરોપ ગયો. આજે, હું નેધરલેન્ડ્સમાં ઓલિમ્પિક ટ્રેનિંગ સિસ્ટમમાં તાલીમ લઉં છું. મારા કોચે વર્લ્ડ ચેમ્પિયન અને ઓલિમ્પિક ચેમ્પિયનને તાલીમ આપી છે. મેં અત્યાર સુધીમાં 313 રેસમાં ભાગ લીધો છે, 65 નેશનલ રેકોર્ડ બનાવ્યા છે અને બે એશિયન ગેમ્સમાં લગભગ 11-12 આંતરરાષ્ટ્રીય મેડલ જીત્યા છે.

પ્રશ્ન: તમે ઓલિમ્પિકની ખૂબ નજીક પણ પહોંચ્યા હતા. તમે તે તબક્કાને કેવી રીતે જુઓ છો?

વિશ્વરાજ જાડેજા: હું સેકન્ડના ચોથા ભાગ (0.25 સેકન્ડ) માટે ઓલિમ્પિક ચૂકી ગયો. જ્યારે તમે લાંબા સમય સુધી કંઈક કરો છો, ત્યારે તમે ક્યાંક તો પહોંચો જ છો- પણ જે જે વસ્તુઓ ખોટી થઈ શકતી હતી તે મારી સાથે ખોટી થઈ છે, એક વાર નહીં પણ ઘણી વાર. છતાં, એક ભારતીય એથ્લેટ તરીકે દેશ માટે કંઈક કરવાની પ્રેરણા તમને આગળ ધપાવતી રહે છે.

પ્રશ્ન: તમારી રમતગમતની વંશાવલી મેજર ધ્યાનચંદ સાથે જોડાયેલી છે. તે વારસો કેટલો મહત્વનો રહ્યો છે?

વિશ્વરાજ જાડેજા: હું ગુજરાતના એક રાજવી પરિવારમાંથી આવું છું. મારા દાદા રાજકોટની રાજકુમાર કોલેજમાં ભણ્યા હતા અને મેજર ધ્યાનચંદ જી સાથે હોકી રમ્યા હતા. મારા ફઈ 10 વખત નેશનલ ચેમ્પિયન હતા. તે વારસાએ અમને વિશ્વાસ આપ્યો, તેણે અમને બતાવ્યું કે શું શક્ય છે.

પ્રશ્ન: ગુજરાત અને શિયાળુ રમતો વિશે ભાગ્યે જ એકસાથે વાત કરવામાં આવે છે. આઇસ સ્કેટિંગે તમને કેવી રીતે આકર્ષ્યા?

વિશ્વરાજ જાડેજા: જ્યારે મેં પહેલીવાર આઇસ સ્કેટિંગ જોયું, ત્યારે મને લાગ્યું કે તે રોલર સ્કેટિંગ જેવું જ છે- પણ હકીકતમાં તે ખૂબ જ અલગ છે. છતાં, એકવાર તમે કંઈક કરવાનું નક્કી કરી લો, તો ભારતીય એથ્લેટ્સ પાસે અપાર પ્રેરણા હોય છે. જો તેમને થોડો પણ સહકાર મળે તો તેઓ ઘણું આગળ વધી શકે છે.

પ્રશ્ન: તમારા જેવા એથ્લેટ્સ માટે 'ખેલો ઇન્ડિયા વિન્ટર ગેમ્સ' કેટલી મહત્વની રહી છે?

વિશ્વરાજ જાડેજા: આ હવે છઠ્ઠી આવૃત્તિ છે, અને ખેલો ઇન્ડિયાએ પહેલેથી જ એક મોટું પ્લેટફોર્મ બનાવ્યું છે. અમે દર વર્ષે તેની રાહ જોઈએ છીએ. ધ્યાન વધી રહ્યું છે, માળખાગત સુવિધાઓ સુધરી રહી છે અને અમે સાચી દિશામાં આગળ વધી રહ્યા છીએ. આ આલેખ માત્ર ઉપર જ જઈ રહ્યો છે.

પ્રશ્ન: રોલર સ્કેટિંગમાંથી આઇસ સ્કેટિંગમાં જવું મોંઘું છે. નાણાકીય રીતે તે પરિવર્તન કેટલું કઠિન છે?

વિશ્વરાજ જાડેજા: કોઈપણ રમત ખર્ચાળ હોય છે. જો સાધનો ન હોય, તો મુસાફરી અથવા કોચિંગનો ખર્ચ હોય છે. મારા સ્કેટ્સની કિંમત ₹2 લાખ છે, પરંતુ હું ચોક્કસ સ્તરે પહોંચ્યો હોવાથી તે સ્પોન્સર કરવામાં આવ્યા હતા. રોલર સ્કેટિંગ પોતે જ સસ્તું નથી- તેના વ્હીલ્સની કિંમત ₹40,000 હોઈ શકે છે. એક તબક્કે, તમારે પસંદગી કરવી જ પડે છે.

પ્રશ્ન: શું વર્ષો દરમિયાન સરકારી સહાયમાં સુધારો થયો છે?

વિશ્વરાજ જાડેજા: ગુજરાતમાં અમે નસીબદાર છીએ- સરકાર ટેકો આપવા તૈયાર છે અને અમને શું જોઈએ છે તે પૂછે છે. તે હજી પૂરતું નથી, પણ કંઈક તો છે. હરિયાણા અને કેટલાક દક્ષિણના રાજ્યો જેવા અન્ય રાજ્યો પણ આગળ આવી રહ્યા છે. શિયાળુ રમતો ઉનાળુ રમતો કરતા ઘણી મોડી શરૂ થઈ છે, તેથી સ્વાભાવિક રીતે સહાયમાં સમય લાગશે.

પ્રશ્ન: ભવિષ્યમાં જોતા, શિયાળુ રમતોમાં ભારતની ઓલિમ્પિક મહત્વાકાંક્ષાઓ કેટલી વાસ્તવિક છે?

વિશ્વરાજ જાડેજા: જો આપણે અત્યારે રોકાણ કરીએ, તો ચાર વર્ષમાં આપણી પાસે ઓલિમ્પિકમાં એક શોર્ટ-ટ્રેક સ્કેટર હોઈ શકે છે. આઠ વર્ષમાં, આપણી પાસે મેડલ માટે સ્પર્ધા કરતા બે લોંગ-ટ્રેક સ્કેટર હોઈ શકે છે. શિયાળુ રમતો માટે આઠ વર્ષના પ્રોગ્રામની જરૂર છે, કામચલાઉ ઉકેલોની નહીં.

પ્રશ્ન: કોચિંગ વિશે શું- શું ત્યાં પણ સિસ્ટમ બનાવવામાં આવી રહી છે?

વિશ્વરાજ જાડેજા: હું અત્યારે બે ભૂમિકા ભજવી રહ્યો છું- એથ્લેટ અને માર્ગદર્શક. મેં વિશ્વના શ્રેષ્ઠ કોચ સાથે તાલીમ લીધી છે, અને હવે અમે તે જ્ઞાન વહેંચી રહ્યા છીએ. નવા નેતૃત્વ હેઠળ, કોચને તાલીમ આપવામાં આવી રહી છે, પ્રશ્નો પૂછવામાં આવી રહ્યા છે અને સમસ્યાનું નિરાકરણ લાવવાનો અભિગમ અપનાવવામાં આવી રહ્યો છે. આ એક મોટો ફેરફાર છે.

પ્રશ્ન: ભારતીય શિયાળુ રમતો માટે તમારો અંતિમ સંદેશ?

વિશ્વરાજ જાડેજા: આપણે એક મોટો દેશ છીએ, પરિવર્તનમાં સમય લાગે છે. પરંતુ હવે સાચા પ્રશ્નો પૂછવામાં આવી રહ્યા છે. જો આપણે આ દિશામાં આગળ વધતા રહીશું, તો રસપ્રદ બાબતો બનશે. શિયાળુ રમતોને ઉનાળુ રમતોના રોકાણ કરતા અડધું પણ રોકાણ આપો- અને અમે શાનદાર પ્રદર્શન કરીશું.

English summary

Exclusive: Give Winter Sports Half the Investment of Summer Sports, We’ll Deliver; Vishwaraj Jadeja