તમિલનાડુનું બૃહદેશ્વર મંદિર: ચોલ વંશના ભવ્ય સ્થાપત્યનું ઉદાહરણ
તમિલનાડુના બૃહદેશ્વર મંદિરની ગણના દેશના સૌથી જૂના મંદિરોમાં થાય છે. ચોલ વંશના ભવ્ય સ્થાપત્યનું ઉત્તમ ઉદાહરણ તમિલનાડુના તંજાવુરમાં આવેલું આ મંદિર છે, જેનું નિર્માણ 11મી સદીની શરૂઆતમાં કરવામાં આવ્યું હતું. આ મંદિરના નિર્માણ સાથે જોડાયેલી ઘણી વસ્તુઓ છે જે લોકોને આશ્ચર્યચકિત કરે છે. યુનેસ્કોની વર્લ્ડ હેરિટેજ લિસ્ટમાં સમાવિષ્ટ આ મંદિરનું નિર્માણ કાવેરી નદીના કિનારે ચોલ શાસક રાજરાજા ચોલા પ્રથમ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.
પાયા વગર હજારો વર્ષોથી ઉભું છે
કહેવાય છે કે કોઈપણ ઈમારતની મજબૂતાઈ તેના પાયા પર આધાર રાખે છે. પાયો જેટલો મજબુત હશે તેટલી જ ઈમારત લાંબી ચાલશે. પરંતુ તમિલનાડુના તંજાવુરનું બૃહદેશ્વર મંદિર એક એવું મંદિર છે જેનો કોઈ પાયો નથી. આશ્ચર્યની વાત એ છે કે આ મંદિર હજારો વર્ષોથી ઉભું છે.
મંદિરની ઊંચાઈ લગભગ 13 માળની છે, જેની ઊંચાઈ લગભગ 66 મીટર છે. આ આખું મંદિર ગ્રેનાઈટથી બનેલું છે. આ કારણે, આ મંદિર વિશ્વમાં તેના પ્રકારનું એકમાત્ર છે. બૃહદેશ્વર મંદિર કદાચ વિશ્વનું એકમાત્ર એવું મંદિર છે, જે સંપૂર્ણપણે ગ્રેનાઈટથી બનેલું છે.
મંત્રમુગ્ધ કરી દે છે મંદિરની ભવ્યતા
બૃહદેશ્વર મંદિરની ભવ્યતા લોકોને મંત્રમુગ્ધ કરે છે. આ મંદિરનું સ્થાપત્ય એટલું ભવ્ય છે કે તેને જોઈને જ સમજી શકાય છે કે ચોલ વંશના કલાકારો કેટલા પ્રતિભાશાળી હતા. આ મંદિરનું સ્થાપત્ય અને ગુંબજ ખૂબ જ ભવ્ય છે.
3000 હાથીઓએ કર્યું હતું શ્રમદાન
બૃહદેશ્વર મંદિરમાં ભગવાન શિવ અને તેમના વાહન નંદી મહારાજની વિશાળ મૂર્તિ સ્થાપિત છે. નંદીની મૂર્તિ પણ ગ્રેનાઈટ પથ્થરની બનેલી છે, જેની ઉંચાઈ 13 ફૂટ છે. આ વિશાળ પ્રતિમા એક જ પથ્થરને કાપીને બનાવવામાં આવી છે. મંદિરમાં સ્થાપિત વિશાળ શિવલિંગને કારણે આ મંદિરનું નામ બૃહદેશ્વર મંદિર પડ્યું. આ મંદિરના નિર્માણ માટે 130,000 ટન ગ્રેનાઈટ પત્થરોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો.
ખાસ વાત એ છે કે તમિલનાડુના તંજોરમાં આ મંદિર જ્યાં છે તેની નજીક ક્યાંય પણ ગ્રેનાઈટ પત્થરોનો પહાડ નથી. તો પછી આ મંદિરના નિર્માણ માટે આટલા ગ્રેનાઈટ પથ્થરો ક્યાંથી આવ્યા? એવું કહેવાય છે કે વિશ્વના ખૂણેખૂણેથી આ સ્થળે ગ્રેનાઈટના પથ્થરો લાવવામાં આવ્યા હતા. અહીં સુધી પહોંચવા માટે 3000 હાથીઓની મદદ લેવામાં આવી હતી.
સિમેન્ટ નહીં, આ મંદિર એક કોયડાની જેમ પથ્થરોને જોડીને બનાવવામાં આવ્યું
બૃહદેશ્વર મંદિર ગ્રેનાઈટ પથ્થરોથી બનાવવામાં આવ્યું હતું, જેને વિશ્વનો સૌથી સખત પથ્થર કહેવામાં આવે છે. આ પથ્થરોને કોતરીને મંદિરનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું. આ પથ્થરોને જોડવા માટે કોઈ સિમેન્ટ, પ્લાસ્ટર અથવા રીબારનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો ન હતો. સમગ્ર મંદિરના નિર્માણમાં પથ્થરોને જોડવા માટે પઝલ ટેકનિકનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. હા, આ મંદિર એક કોયડાની જેમ પથ્થરોને જોડીને બનાવવામાં આવ્યું હતું.
બૃહદેશ્વર મંદિર ક્યારે જવું અને કેવી રીતે પહોંચવું
તમિલનાડુમાં આખા વર્ષ દરમિયાન ઉષ્ણકટિબંધીય વાતાવરણ રહે છે. ઉનાળામાં અહીં ખૂબ જ પ્રખર સૂર્ય હોય છે. આ સૂર્યપ્રકાશમાં પથ્થરો પર ચાલવું મુશ્કેલ બની શકે છે. તેથી, જ્યારે હળવો વરસાદ હોય અથવા ચોમાસાની શરૂઆતમાં અથવા અંતમાં જ્યારે વરસાદ ઓછો થાય ત્યારે જ અહીં આવવાનો પ્રયાસ કરો. આ સિવાય શિયાળાની ઋતુમાં બૃહદેશ્વર મંદિરની મુલાકાત લેવી શ્રેષ્ઠ છે.
કેવી રીતે પહોંચવું
તંજાવુરનું સૌથી નજીકનું એરપોર્ટ તિરુચિરાપલ્લી એરપોર્ટ છે. જે અહીંથી 1 કલાકના અંતરે આવેલું છે. બંને શહેરોમાંથી નિયમિત ટેક્સી અને બસ સેવાઓ છે. તંજાવુર ચેન્નઈ, બેંગ્લોર, મદુરાઈ, કોઈમ્બતુર જેવા શહેરો સાથે સડક દ્વારા સારી રીતે જોડાયેલ છે. તંજાવુરનું સૌથી નજીકનું સ્ટેશન તિરુચિરાપલ્લી સ્ટેશન છે. તંજાવુરનું સૌથી નજીકનું બંદર ચેન્નાઈ બંદર છે. જો કોઈ પ્રવાસી જળ માર્ગે તંજોર જવા માંગે છે, તો તે ચેન્નાઈ હાર્બર પર ઉતરી શકે છે અને ત્યાંથી બૃહદેશ્વર મંદિર માટે ટેક્સી અથવા કાર બુક કરી શકે છે.
Click it and Unblock the Notifications
Sign in with Google
