આ શબ્દોનો ઉપયોગ હવે નહિ કરી શકે રાજકીય પક્ષો, લોકસભા ચૂંટણી પહેલા ચૂંટણી પંચે જાહેર કર્યા નવા નિયમ
Lok Sabha Election 2024: લોકસભાની ચૂંટણીને હવે ગણતરીના મહિનાઓ બાકી છે. તમામ રાજકીય પક્ષો ચૂંટણીને લઈને રણનીતિ તૈયાર કરવામાં વ્યસ્ત છે. આ દરમિયાન, ચૂંટણી પંચે તમામ રાજકીય પક્ષો માટે કેટલીક મહત્વપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે.
આ પહેલીવાર છે જ્યારે ચૂંટણી પંચે પક્ષો માટે ભાષાના ઉપયોગને લઈને માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. વિકલાંગ વ્યક્તિઓ માટે પક્ષકારોને અપમાનજનક ભાષાનો ઉપયોગ કરવાથી રોકવા માટે મતદાન સંસ્થા દ્વારા આ માર્ગદર્શિકા જાહેર કરવામાં આવી છે.

ચૂંટણી પંચે તેની પ્રેસનોટમાં જણાવ્યું હતું કે તાજેતરમાં, 'પર્સન્સ વિથ ડિસેબિલિટીઝ' (PWD) સંબંધિત રાજકીય ચર્ચાઓમાં અપમાનજનક અથવા આક્રમક ભાષાના ઉપયોગ વિશે જાગૃત કરવામાં આવ્યા છે. કોઈપણ રાજકીય પક્ષના સભ્યો અથવા તેમના ઉમેદવારો દ્વારા ભાષણો/પ્રચારમાં આવા શબ્દોનો ઉપયોગ વિકલાંગોના અપમાન તરીકે અર્થઘટન કરવામાં આવી શકાય છે.
પ્રેસ નોટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, "રાજકીય પક્ષોએ મૂંગો, મંદબુદ્ધિ, ગાંડો, માથા ફરેલ, આંધળો, કાંણો, બહેરો, લંગડો, લૂલો વગેરે જેવા અપમાનજનક શબ્દોનો ઉપયોગ કરવાનું ટાળવું જોઈએ. રાજકીય ચર્ચાઓ/અભિયાનમાં પીડબલ્યુડીને ન્યાય અને સન્માન મળવું જોઈએ."
પ્રેસ નોટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, "ચૂંટણી પંચ વિવિધ પહેલો દ્વારા ચૂંટણીમાં સુલભતા અને સર્વસમાવેશકતાના સિદ્ધાંતને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સભાન પ્રયાસો કરી રહ્યું છે. પ્રથમ વખત, કમિશન વિકલાંગ સમુદાય પ્રત્યેના રાજકીય પ્રવચનમાં સમાવેશ અને સન્માનને પ્રોત્સાહન આપવાના પ્રયાસો કરી રહ્યું છે. આ માટે, પંચે રાજકીય પક્ષો અને તેમના પ્રતિનિધિઓ માટે માર્ગદર્શિકાનો સમૂહ જાહેર કર્યો છે."
રાજકીય પક્ષો અને તેમના પ્રતિનિધિઓએ કોઈપણ સાર્વજનિક નિવેદનો/ભાષણો દરમિયાન તેમના લેખ/પ્રસાર સામગ્રી અથવા રાજકીય ઝુંબેશમાં અપંગતા અથવા અપંગતાના અચોક્કસ/અપમાનજનક સંદર્ભોનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ નહીં.
રાજકીય પક્ષો અને તેમના પ્રતિનિધિઓએ વિકલાંગતા/પીડબ્લ્યુડી સંબંધિત ટિપ્પણીઓને સખત રીતે ટાળવી જોઈએ જે અપમાનજનક હોઈ શકે અથવા સ્ટીરિયોટાઇપ્સ અને પૂર્વગ્રહોને કાયમી બનાવી શકે.
પોઈન્ટ 1 અને 2માં ઉલ્લેખીત આવી ભાષા, પરિભાષા, સંદર્ભો, ઉપહાસ, અપમાનજનક સંદર્ભો અથવા વિકલાંગ વ્યક્તિઓના અપમાનનો કોઈપણ ઉપયોગ વિકલાંગ વ્યક્તિઓના અધિકારો અધિનિયમ 2016ની કલમ 92 લાગૂ થઈ શકે છે.
પ્રવચન, સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ્સ, જાહેરાતો અને પ્રેસ રિલીઝ સહિતની તમામ ઝુંબેશ સામગ્રી, વ્યક્તિઓ/પીડબ્લ્યુડીઓ પ્રત્યે આક્રમક અથવા ભેદભાવપૂર્ણ, સક્ષમ ભાષાના કોઈપણ ઉદાહરણોને ઓળખવા અને સુધારવા માટે રાજકીય પક્ષની આંતરિક સમીક્ષા પ્રક્રિયામાંથી પસાર થશે.
તમામ રાજકીય પક્ષોએ ખાતરી કરવી જોઈએ અને તેમની વેબસાઈટ પર જાહેર કરવું જોઈએ કે તેઓ વિકલાંગતા અને લિંગ-સંવેદનશીલ ભાષા અને શિષ્ટાચારનો ઉપયોગ કરશે તેમજ માનવીય સમાનતા, ગૌરવ અને સ્વાયત્તતાનું સન્માન કરશે. તમામ રાજકીય પક્ષો CRPD (કન્વેન્શન ઓન ધ રાઈટ્સ ઓફ પર્સન્સ વિથ ડિસેબિલિટીઝ) માં ઉલ્લેખિત અધિકાર-આધારિત પરિભાષાનો ઉપયોગ કરશે અને અન્ય કોઈ પરિભાષા તરફ ઝુકશે નહીં.
તમામ રાજકીય પક્ષોએ તેમના જાહેર ભાષણો/ઝુંબેશો/પ્રવૃત્તિઓ/કાર્યક્રમો તમામ નાગરિકો માટે સુલભ બનાવવી જોઈએ. તમામ રાજકીય પક્ષો વિકલાંગ વ્યક્તિઓ સાથે સુલભ ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓને પ્રોત્સાહન આપવા માટે તેમની વેબસાઇટ્સ અને સોશિયલ મીડિયા સામગ્રીને ડિજિટલી ઍક્સેસિબલ બનાવી શકે છે.
તમામ રાજકીય પક્ષો વિકલાંગ વ્યક્તિઓ સાથે સુલભ ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓને પ્રોત્સાહન આપવા માટે તેમની વેબસાઇટ્સ અને સોશિયલ મીડિયા સામગ્રીને ડિજિટલી ઍક્સેસિબલ બનાવી શકે છે. તમામ રાજકીય પક્ષો રાજકીય પ્રક્રિયાના તમામ સ્તરે પક્ષના કાર્યકરો માટે વિકલાંગતા પર તાલીમ મોડ્યુલ પ્રદાન કરી શકે છે અને સક્ષમ ભાષાના ઉપયોગથી સંબંધિત વિકલાંગ વ્યક્તિઓની ફરિયાદો સાંભળવા માટે નોડલ ઓથોરિટીની નિમણૂક કરશે.
રાજકીય પક્ષ, પાર્ટી અને જનતાના વલણ સંબંધી અવરોધને દૂર કરવા અને સમાન અવસર પ્રદાન કરવા સભ્યો અને પક્ષના કાર્યકરો જેવા સ્તરે વધુ વિકલાંગ વ્યક્તિઓનો સમાવેશ કરવા પ્રયાસો કરી શકે છે.
પાંચ રાજ્યો રાજસ્થાન, તેલંગાણા, મધ્યપ્રદેશ, છત્તીસગઢ અને મિઝોરમની વિધાનસભા ચૂંટણીના પરિણામો બાદ હવે તમામની નજર લોકસભા ચૂંટણી પર છે. લોકસભાની ચૂંટણી આવતા વર્ષે એટલે કે 2024ના એપ્રિલ-મે સુધીમાં યોજાવાની ધારણા છે.












Click it and Unblock the Notifications
