મિત્ર દેશો જ ભારતની મુશ્કેલી વધારશે? સાઉદી કરશે સપ્લાયમાં કપાત, રશિયા ડિસકાઉન્ટ કરશે ઓછુ

ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ આગામી દિવસોમાં વધી શકે છે કારણ કે સાઉદી અરેબિયાએ તેલ ઉત્પાદનમાં કાપ લંબાવવાની જાહેરાત કરી છે, જ્યારે રશિયા પણ તેલ પર ડિસ્કાઉન્ટ ઘટાડવાનું વિચારી રહ્યું છે.

સાઉદી અરેબિયાએ ગુરુવારે જણાવ્યું હતું કે તે ઘટતા ઉર્જાના ભાવને આગળ વધારવાના પ્રયાસમાં સપ્ટેમ્બરના અંત સુધી દરરોજ 10 લાખ બેરલ તેલના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો કરશે. એટલે કે, સાઉદી અરેબિયાએ કહ્યું છે કે તે પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં વધારો કરવા માંગે છે, તેથી તે તેલના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો કરશે.

સાઉદી અરેબિયાની સરકારે રાજ્યના ઊર્જા મંત્રાલયના એક અનામી અધિકારીને ટાંકીને રાજ્ય સંચાલિત સાઉદી પ્રેસ એજન્સીને આપેલા નિવેદનમાં વિગતવાર જાહેરાત કરી હતી. અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે જો જરૂરી હોય તો કટ "લંબાવવામાં અથવા ગહેરા કરી શકાય છે". એટલે કે સાઉદી અરેબિયા તેલ ઉત્પાદનમાં ઘટાડો વધુ વધારી શકે છે.

સાઉદી અરેબિયા છેલ્લા બે વર્ષથી તેલની કિંમતમાં વધારો કરવા માટે તેલ ઉત્પાદનમાં વારંવાર ઘટાડો કરી રહ્યું છે, જેથી તેના અબજો ડોલરના પ્રોજેક્ટ આગળ વધી શકે, પરંતુ પહેલા કોરોનાને કારણે અને બાદમાં આર્થિક સંકટના કારણે અછત સર્જાઈ છે. છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી વિશ્વમાં તેલનો ખર્ચ ઓછો થયો છે તેથી સાઉદી અરેબિયાને એટલો ફાયદો નથી મળી રહ્યો.

સાઉદી અરેબિયાએ આ વર્ષે જુલાઈમાં 10 લાખ બેરલ પ્રતિ દિવસનો કાપ શરૂ કર્યો હતો, જ્યારે અન્ય OPEC+ ઉત્પાદકો અગાઉના ઉત્પાદન કાપને આગામી વર્ષ સુધી લંબાવવા સંમત થયા છે.

સાઉદી અરેબિયાના અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે "આ વધારાના સ્વૈચ્છિક કટનો હેતુ ઓઇલ બજારોની સ્થિરતા અને સંતુલનને ટેકો આપવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે OPEC+ દેશો દ્વારા કરવામાં આવેલા સાવચેતીના પ્રયાસોને મજબૂત બનાવવાનો છે."

જોકે, સાઉદી અરેબિયા તેલના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો કરશે તે માટે વિશ્લેષકો પહેલેથી જ તૈયાર હતા. ગુરુવારે બેંચમાર્ક બ્રેન્ટ ક્રૂડ 80 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર ટ્રેડ કરી રહ્યું હતું.

ગયા મહિને ન્યૂઝ એજન્સી રોયટર્સે રશિયાના નાણામંત્રીને ટાંકીને અહેવાલ આપ્યો હતો કે રશિયાએ ક્રૂડ ઓઈલ પર ડિસ્કાઉન્ટ ઘટાડવાનો નિર્ણય લીધો છે. રોઇટર્સે રશિયાના નાણાપ્રધાન એન્ટોન સિલુઆનોવને ટાંકીને જણાવ્યું હતું કે રશિયાનું નાણા મંત્રાલય દેશની ક્રૂડની નિકાસ પરના ટેક્સને ઠીક કરવા માટે વર્તમાન $25 પ્રતિ બેરલ ડિસ્કાઉન્ટને ઘટાડીને $20 પ્રતિ બેરલ કરવાની યોજના બનાવી રહ્યું છે.

ફેબ્રુઆરીમાં, રશિયન પ્રમુખ વ્લાદિમીર પુટિને દેશમાં એક કાયદા પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા જેણે રશિયન તેલ અને રશિયન યુરલ (રશિયન ક્રૂડ તેલ, જે ચોક્કસ વિસ્તારમાંથી કાઢવામાં આવે છે) પર નવી કર પ્રણાલી લાગુ કરી હતી.

રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ નાણા પ્રધાન સિલુઆનોવે ન્યૂઝ સાઇટ Argumenty i Fakty ને એક ઇન્ટરવ્યુમાં જણાવ્યું હતું કે "અત્યારે બ્રેન્ટ ક્રૂડ પર ડિસ્કાઉન્ટ $25 પ્રતિ બેરલ છે, અમે તેને ઘટાડીને $20 પ્રતિ બેરલ કરવાની યોજના બનાવીએ છીએ. આગળના પગલાં અંગે વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે. અમે નિકાસ પર કરની ગણતરીમાં સુધારો કરવાના ઉપાયો પર વિચાર કરી રહ્યાં છે.

જો કે, રશિયન નાણા પ્રધાને સ્પષ્ટ કર્યું ન હતું કે કયા નવા પગલાં પર વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે. રશિયા આ વર્ષે તેલ અને ગેસમાંથી આશરે $80 પ્રતિ બેરલના વર્તમાન ભાવે 8 ટ્રિલિયન રુબેલ્સ ($88.5 બિલિયન) આવક એકત્રિત કરવાની યોજના ધરાવે છે.

ભારતમાં વધી શકે છે પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ

ભારત તેની જરૂરિયાતના 80 ટકાથી વધુ ક્રૂડ ઓઈલની આયાત કરે છે, તેને સાઉદી અરેબિયા અને રશિયાના આ નિર્ણયની ગંભીર અસર થઈ શકે છે.

રશિયાએ તેના ડિસ્કાઉન્ટમાં ઘટાડો કર્યા પછી ભારત તેના જૂના સપ્લાયર્સ પાસેથી તેલ ખરીદવાની યોજના બનાવી રહ્યું હતું અને યુક્રેન યુદ્ધ શરૂ થયું તે પહેલાં, સાઉદી અરેબિયા ક્રૂડ તેલનો ભારતનો બીજો સૌથી મોટો સપ્લાયર હતો, પરંતુ સાઉદી અરેબિયાએ વારંવાર તેલનું ઉત્પાદન ઘટાડવા અને કિંમત વધારવાનો નિર્ણય લીધો હતો, જે ભારતને અસર કરી શકે છે.

વર્ષ 2021માં ભારત અને સાઉદી અરેબિયા વચ્ચે ક્રૂડ ઓઈલના ઉત્પાદનમાં ઘટાડા અંગે ઝઘડો થયો હતો, પરંતુ યુક્રેન યુદ્ધ બાદ ભારતે રશિયા પાસેથી ડિસ્કાઉન્ટમાં ઓઈલ ખરીદવાનું શરૂ કર્યું, ત્યારબાદ ભારતે રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદવામાં મોટો ઘટાડો કર્યો. સાઉદી અરેબિયા મંજૂર છે, પરંતુ હવે ભારતે સાઉદી તરફ પાછળ જોવું પડશે.

English summary

Will friendly countries increase India's problems? Saudi will cut supply, Russia will discount less