CM કેજરીવાલની પ્રદુષણ સામેની નીતિ અન્ય રાજ્યો માટે બોધ સમાન છે

દિલ્હી સરકારે હાલના સમયમાં મોટો નિર્ણય લીધો છે. જેમાં દિવાળી પર ફટાકડા ફોડવા પર પ્રતિબંધ જેવો કડક નિર્ણય લીધો છે. જોકે, આ નિર્ણય લેવાને કારણે તેમની સરખામણી હિંદુ વિરોધી તત્વો સાથે પણ થઇ રહી છે.

રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીના વધતા જતા પ્રદુષણ સ્તર સરકાર અને નગર નિગમની સૌથી મોટી સમસ્યામાંથી ઉભરી રહ્યું છે. તહેવારોની સિઝનમાં લોકોનો ઘસારો વધવાને કારણે પ્રદુષણમાં એટલો વધારો થઇ જાય છે કે, લોકોને શ્વાસ લેવામાં પણ તકલીફ પડે છે. જે કારણે દિવાળીના તહેવારની ઉજવણીના ભાગરૂપે ફોડવામાં આવતા ફટાકડા પર પણ પ્રતિબંધ મુકવામાં આવ્યો છે.

દિલ્હી સરકારે હાલના સમયમાં મોટો નિર્ણય લીધો છે. જેમાં દિવાળી પર ફટાકડા ફોડવા પર પ્રતિબંધ જેવો કડક નિર્ણય લીધો છે. જોકે, આ નિર્ણય લેવાને કારણે તેમની સરખામણી હિંદુ વિરોધી તત્વો સાથે પણ થઇ રહી છે. જેના જવાબમાં સરકારે સ્પષ્ટપણે જણાવી દીધું છે કે, સરકાર માટે લોકોનું આરોગ્ય સૌથી ઉપર છે.

દિલ્હીમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં વાયુ પ્રદૂષણનું સ્તર વધ્યું છે, જેના કારણે રાજ્ય સરકારની ચિંતા પણ વધી ગઈ છે. રવિવારના રોજ દિવાળીના એક દિવસ પહેલાની વાત કરીએ તો, દિલ્હીનો AQI (એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ) પાંચ મુખ્ય વિસ્તારોમાં 300 થી ઉપર પહોંચી ગયો છે. સૌથી વધુ AQI લેવલ DU ના નોર્થ કેમ્પસનું હતું. અહીં એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ 326 નોંધાયો હતો, જ્યારે દિલ્હીના અન્ય વિસ્તારો NSIT દ્વારકા 319, આરકે પુરમ 311, નેહરુ નગર 306 અને જહાંગીરપુરી 306 હતા.

દિલ્હીની આ સ્થિતિ દિવાળીના એક દિવસ પહેલાની છે. જે દિલ્હીના સૌથી વ્યસ્ત વિસ્તાર દિવાળી પહેલા ખરીદી માટેના ધસારાને કારણે જોવા મળ્યો હતો, પરંતુ દિવાળીના દિવસે રાજધાનીમાં પ્રદૂષણનું સ્તર શું હશે, તેનો અંદાજ લગાવવાનો વિચાર પણ ડરામણો લાગે છે. હવે દિલ્હી સરકારના એક મહત્વના નિર્ણયને કારણે દિલ્હીવાસીઓનો તણાવ ઘણો ઓછો થયો છે.

રાષ્ટ્રીય રાજધાનીમાં ફટાકડાના વેચાણ અને ઉપયોગ પર પ્રતિબંધ મૂક્યા બાદ દિલ્હી સરકારે આકરી ટીકાનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. જેના જવાબમાં મંત્રી ગોપાલ રાયે કહ્યું કે, જેને રાજનીતિ કરવી હોય તે કરી શકે છે. લોકોનો જીવ બચાવવો એ અમારી પ્રાથમિકતા છે.

આ મામલાને લઈને કેટલાક લોકો સુપ્રીમ કોર્ટમાં પણ ગયા હતા અને કોર્ટના નિર્ણય બાદ હવે આ મામલે ચર્ચાનો કોઈ અવકાશ નથી. જ્યારે આપણા વડવાઓ દિવાળી ઉજવતા ત્યારે ફટાકડા ન હતા. કારણ કે, ત્યારે ફટાકડા બનતા ન હતા. લોકોનો જીવ બચાવવો એ દરેક ધર્મની પ્રાથમિકતા છે.

રાયે જણાવ્યું હતું કે, સરકારનું ધ્યાન લોકોને જાગૃત કરવાનું છે. તેમણે દિલ્હીની આસપાસ નોંધાયેલી થાળી સળગાવવાની ઘટનાઓ અંગે પણ ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. દિવાળી પછી પરસ સળગાવવાની ઘટનાઓમાં વધારો થવાની ધારણા છે. દિલ્હીમાં અમે ખેતરોમાં બાયો-ડિકોમ્પોઝરનો છંટકાવ કરીએ છીએ, પરંતુ દિલ્હી સિવાય પંજાબ, હરિયાણા અને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં પણ સ્ટબલ બાળવામાં આવે છે. તેને રોકવાના પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.

ફટાકડા પર પ્રતિબંધ મૂકવા બદલ દિલ્હી સરકારની ટીકા કરવી એ રાજકીય પક્ષોની મજબૂરી અથવા વિચારધારાની લડાઈ હોય શકે છે, પરંતુ રાજકીય પક્ષોની ટીકા કરવાની આ વૃત્તિ કદાચ દિલ્હીવાસીઓની સમસ્યાઓથી દૂર છે. જે શહેરમાં છેલ્લા ઘણા સમયથી પ્રદૂષણનું સ્તર સમસ્યા બની ગયું છે, ત્યાં કડક પગલાં લેવા પડશે અને દિલ્હી સરકારે પણ તે જ કર્યું છે. તો હવે ટીકા કરવાનો શું અર્થ છે? આપણે આ બાબતે ગંભીરતાથી વિચારવાની જરૂર છે. સરકારના નિર્ણય પર સવાલ ઉઠી શકે છે. લોકશાહીની આ સુંદરતા પણ રહેવી જોઈએ પણ આમાં જનતાનું હિત સર્વોપરી હોવું જોઈએ.

દિલ્હીની આમ આદમી પાર્ટીના નેતૃત્વવાળી સરકાર દિલ્હીને પ્રદૂષણ મુક્ત બનાવવા માટે તેના પ્રથમ કાર્યકાળથી જ સંઘર્ષ કરી રહી છે. દિલ્હીમાં, વાહનોના ધુમાડાને કારણે પ્રદૂષણને નિયંત્રણમાં રાખવાની વ્યવસ્થા સાથે દિલ્હી અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં સ્ટબલ ડિકમ્પોઝિશનની ટેક્નોલોજી પર કામ શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. દિલ્હીમાં પરસળ બાળવા પર પ્રતિબંધ મુકાયા બાદ ખેડૂતો માટે તેને નફાકારક સોદો બનાવવાની તૈયારીઓ ચાલી રહી છે. દિલ્હી સરકાર ખેતરોમાં બાયો ડીકમ્પોઝરનો છંટકાવ કરી રહી છે.

English summary

anti-pollution policy of CM Kejriwal is a lesson for other states