New Labour Code: નવા શ્રમ કાયદા લાગુ થયા બાદ ઓન હેન્ડ પગાર ઘટી જશે?

By Desk

Updated: Friday, December 12, 2025, 15:59 [IST]

નવા લેબર કોડના અમલ સાથે સમગ્ર દેશમાં પગારદાર કર્મચારીઓમાં તેમના ઇન-હેન્ડ પગાર (ટેક-હોમ સેલરી) ઘટવાના ડરનો માહોલ સર્જાયો છે. સોશિયલ મીડિયા અને ઓફિસોમાં આ મુદ્દે જોરદાર ચર્ચાઓ ચાલી રહી હતી. જો કે, શ્રમ મંત્રાલયે હવે આ મૂંઝવણ દૂર કરી દીધી છે. મંત્રાલયે સ્પષ્ટતા કરી છે કે નવા નિયમો લાગુ પડ્યા પછી પણ કર્મચારીઓના પગારમાં કોઈ ઘટાડો નહીં થાય.

મંત્રાલયે જણાવ્યું છે કે કર્મચારીઓના પીએફ (પ્રોવિડન્ટ ફંડ)ની ગણતરી અગાઉની જેમ ૧૫,૦૦૦ ની કાનૂની વેતન મર્યાદા (Statutory Wage Ceiling) પર જ આધારિત રહેશે. આ કારણે કર્મચારીઓને મળતા હાથવગા પગારમાં કોઈપણ પ્રકારનો ફેરફાર થશે નહીં અને તે યથાવત રહેશે. આ સ્પષ્ટતાથી ઘણા કર્મચારીઓને રાહત મળી છે.

શ્રમ મંત્રાલયે X (અગાઉનું Twitter) પર એક પોસ્ટ દ્વારા આ મુદ્દે પ્રકાશ પાડ્યો છે. મંત્રાલયે કહ્યું કે, નવા લેબર કોડને કારણે કર્મચારીઓના ઇન-હેન્ડ પગારમાં ઘટાડો નહીં થાય, કારણ કે પીએફ કપાત હજુ પણ ૧૫,૦૦૦ ની વેતન મર્યાદા પર આધારિત છે. આ મર્યાદાથી વધુ યોગદાન સંપૂર્ણપણે સ્વૈચ્છિક છે, ફરજિયાત નથી.

સરકાર દ્વારા ૨૧ નવેમ્બર ૨૦૨૫ ના રોજ લેબર કોડ સૂચિત કરાયા બાદ કર્મચારીઓમાં એવી આશંકા ઊભી થઈ હતી કે બેઝિક સેલરીની નવી વ્યાખ્યા (કુલ પગારના ૫૦% અથવા વધુ બેઝિક પે) ને કારણે પીએફ કપાત વધશે. આના પરિણામે તેમના હાથમાં આવતો પગાર ઘટી જશે તેવી ચિંતા વ્યાપી હતી.

નવા લેબર કોડમાં એવી જોગવાઈ છે કે બેઝિક પે અને ડીએ (મોંઘવારી ભથ્થું) કુલ વેતનના ઓછામાં ઓછા ૫૦% હોવા જોઈએ. આનાથી ઘણા કર્મચારીઓને લાગ્યું કે તેમનો બેઝિક પે વધવાથી પીએફ કપાત પણ વધશે. જો કે, પીએફની ગણતરી ફક્ત ત્યારે જ વધશે જ્યારે કર્મચારી અને નોકરીદાતા બંને સ્વેચ્છાએ ઊંચા બેઝ પર પીએફની ગણતરી કરવા તૈયાર હોય.

મંત્રાલયે એક ઉદાહરણ આપીને સમજાવ્યું કે પીએફ કપાતમાં કોઈ જ ફેરફાર થતો નથી. ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈ કર્મચારીનો કુલ પગાર ૬૦,૦૦૦ હોય, જેમાં બેઝિક + ડીએ ૨૦,૦૦૦ અને ભથ્થાં (Allowances) ૪૦,૦૦૦ હોય તો પણ પીએફની ગણતરી નીચે મુજબ જ થશે.

આવા કિસ્સામાં, પીએફ બેઝ ૧૫,૦૦૦ પર જ ગણાશે. નોકરીદાતાનો પીએફ ફાળો ૧,૮૦૦ અને કર્મચારીનો પીએફ ફાળો પણ ૧,૮૦૦ રહેશે. આમ, કુલ પીએફ કપાત પહેલાની જેમ જ ૩,૬૦૦ થશે. આથી, કર્મચારીનો ટેક-હોમ પગાર ૫૬,૪૦૦ જ રહેશે, જેમાં કોઈ ફેરફાર નહીં થાય.

નવા કોડમાં એવી જોગવાઈ છે કે ભથ્થાં કુલ વેતનના ૫૦% થી વધુ ન હોવા જોઈએ. જો આવું થાય તો વધારાની રકમને બેઝિક પેમાં ઉમેરીને વેતન તરીકે ગણવામાં આવશે. તેમ છતાં પીએફનું યોગદાન ૧૫,૦૦૦ ની કાનૂની મર્યાદા પર જ નક્કી થશે, જ્યાં સુધી બંને પક્ષો વધુ પીએફ જમા કરવાનું સ્વેચ્છાએ ન પસંદ કરે.

મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું કે નવા કોડનો હેતુ કંપનીઓમાં પગાર માળખામાં એકરૂપતા લાવવાનો છે. પીએફ કપાત વધારવી કે કર્મચારીઓના પગારમાં ઘટાડો કરવો એ સરકારનો ઉદ્દેશ્ય નથી.

મંત્રાલય અનુસાર, કર્મચારીનો ટેક-હોમ પગાર ફક્ત એક જ સ્થિતિમાં ઘટી શકે છે: જ્યારે કર્મચારી અને નોકરીદાતા બંને સ્વેચ્છાએ ૧૫,૦૦૦ થી વધુ વેતન બેઝ પર પીએફ કપાત કરવા સંમત થાય. આ સંપૂર્ણપણે વૈકલ્પિક છે અને ફરજિયાત નથી.

સારાંશમાં, નવા લેબર કોડને કારણે કર્મચારીઓના પગારમાં કોઈ ઘટાડો થશે નહીં. પીએફ પહેલાની જેમ ૧૫,૦૦૦ ની વેતન મર્યાદા પર જ ગણાશે. સોશિયલ મીડિયા પર ફેલાયેલી મોટાભાગની ચિંતાઓ ખોટી સાબિત થઈ છે. સરકારનું લક્ષ્ય પગારમાં સ્પષ્ટતા અને પારદર્શકતા લાવવાનું છે, ન કે કર્મચારીઓની આવક ઘટાડવાનું.