સોશિયલ મીડિયા યુવાનોને આપી રહ્યું છે સ્ટ્રેસ, જાણો કેવી રીતે બચશો?

Social media and Mental Health: 24 વર્ષીય સોશિયલ મીડિયા ઇન્ફ્લુએન્સર મીશા અગ્રવાલના અણધાર્યા મૃત્યુથી તેના ચાહકો અને પરિવાર આઘાતમાં છે.

તેણીએ 26 એપ્રિલે તેના જન્મદિવસના બે દિવસ પહેલા, 24 એપ્રિલે આત્મહત્યા કરી લીધી હતી. મીશા અગ્રવાલના પરિવારે હવે આ દુ:ખદ ઘટના પાછળનું કારણ જાહેર કર્યું છે.

સોશિયલ મીડિયાનું દબાણ - મીશાના સાળાએ તેના ઇન્સ્ટાગ્રામ એકાઉન્ટ દ્વારા શેર કર્યું કે તે પ્લેટફોર્મ પર ફોલોઅર્સની ઘટતી સંખ્યાથી ખૂબ જ પરેશાન છે.

આનાથી તેણીની કારકિર્દી વિશે હતાશા અને ચિંતા વધી. તેણીની મહત્વાકાંક્ષા દસ લાખ ફોલોઅર્સ સુધી પહોંચવાની અને ડિજિટલ ક્ષેત્રમાં નોંધપાત્ર હાજરી સ્થાપિત કરવાની હતી.

મીશાના પરિવારના જણાવ્યા મુજબ, મીશાનું જીવન સોશિયલ મીડિયાની આસપાસ ફરતું હતું. તેના ફોન વોલપેપરમાં તેના ફોલોઅર્સ અને સબ્સ્ક્રાઇબર્સની સંખ્યા પણ દર્શાવવામાં આવી હતી.

મીશાના પરિવારના સભ્યે દુખ વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું હતું કે, ઇન્સ્ટાગ્રામ વાસ્તવિક દુનિયા નથી અને ફોલોઅર્સ સાચો પ્રેમ નથી. કૃપા કરીને આ સમજો.

માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર સોશિયલ મીડિયાની અસર - માનસિક સ્વાસ્થ્ય જાગૃતિ મહિનાના પ્રકાશમાં, નિષ્ણાતો ચર્ચા કરી રહ્યા છે કે સોશિયલ મીડિયા યુવાનોના માનસિક સ્વાસ્થ્યને કેવી રીતે અસર કરે છે.

જયપુરના જાણીતા મનોચિકિત્સક ડૉ. કપિલ શર્માએ ભાર મૂક્યો હતો કે, યુવાનો ઘણીવાર ઓનલાઇન અન્ય લોકો સાથે પોતાની સરખામણી કરે છે.

આ સરખામણી આત્મ-શંકા, હીનતા સંકુલ, તણાવ, ચિંતા અને હતાશા તરફ દોરી શકે છે.

ડૉ. કપિલ શર્માએ નોંધ્યું હતું કે, આજના યુવાનો સોશિયલ મીડિયા પર બધું જ શેર કરે છે, બદલામાં લાઈક્સ, કોમેન્ટ્સ અને શેર મેળવવાનું વલણ ધરાવે છે.

જ્યારે તેમને અપેક્ષિત જોડાણ મળતું નથી, ત્યારે તેઓ અપૂરતા અનુભવે છે. તેમણે સમજાવ્યું કે સોશિયલ મીડિયા આત્મસન્માનને વધારી શકે છે અને નુકસાન પણ કરી શકે છે.

ડિજિટલ પરફેક્શન માટે પ્રયત્નશીલ - આજના યુવાનો ફક્ત સોશિયલ મીડિયા પર જ સક્રિય નથી, પણ ત્યાં પોતાની આગવી ઓળખ બનાવવાનો પણ પ્રયાસ કરે છે.

આ લક્ષ્ય પ્રાપ્ત કરવા માટે તેઓ પોતાના દેખાવ, કપડાં, પૃષ્ઠભૂમિ અને વાણી પર પણ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. સંપૂર્ણ દેખાવાનું દબાણ થકવી નાખનારું હોઈ શકે છે.

ડૉ. કપિલ શર્માએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ડિજિટલ પરફેક્શન માટે પ્રયત્ન કરવો એ વાસ્તવિક જીવનના પડકારો જેટલો જ કંટાળાજનક હોઈ શકે છે.

જ્યારે વ્યક્તિઓ ઓનલાઈન તેમના ઇચ્છિત પરિણામો પ્રાપ્ત કરી શકતા નથી, ત્યારે તે તેમના માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર નોંધપાત્ર અસર કરે છે, જે ક્યારેક ચિંતા, હતાશા અથવા સામાજિક એકલતા તરફ દોરી જાય છે.

ફોલોઅર્સ ઘટવાના પરિણામો - તાજેતરમાં, સોશિયલ મીડિયા પર ઘટી રહેલા ફોલોઅર્સ અને કારકિર્દીની સંભાવનાઓની ચિંતાને કારણે ઘણા યુવા પ્રભાવકોએ પોતાના જીવ ગુમાવ્યા હોવાના અહેવાલ છે.

ઘણા યુવાનો આ વર્ચ્યુઅલ દુનિયાને તેમની વાસ્તવિકતા માને છે. જ્યારે તે તેમને જે ઓળખ અથવા સ્નેહ શોધી રહ્યા છે તે પ્રદાન કરવામાં નિષ્ફળ જાય છે, ત્યારે તેમને લાગે છે કે તેમનું આખું જીવન અર્થહીન છે.

યુવાનો માટે પગલાં - આ સમસ્યાઓનો સામનો કરવા માટે, યુવાનોને અઠવાડિયામાં એક દિવસ સોશિયલ મીડિયાથી વિરામ લેવાની અને ઓફલાઇન ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓમાં વધુ જોડાવાની ભલામણ કરવામાં આવે છે.

તેમણે ફોલોઅર્સ અથવા લાઇક્સના આધારે પોતાને નક્કી કરવાનું ટાળવું જોઈએ અને સમજવું જોઈએ કે, વ્યાવસાયિક મદદ લેવી એ નબળાઈની નિશાની કરતાં વધુ સમજદારીભર્યું છે.

દૈનિક દિનચર્યામાં કસરત, ધ્યાન અને સર્જનાત્મક પ્રવૃત્તિઓનો સમાવેશ માનસિક સ્વાસ્થ્ય માટે પણ ફાયદાકારક બની શકે છે.

સોમવારથી શનિવાર સવારે 10 થી રાત્રે 8 કલાક સુધી 9152987821 પર iCALL મેન્ટલ હેલ્પલાઇન જેવી પ્રાઈવેટ પ્રોફેશનલ કાઉન્સેલિંગ સેવાઓ દ્વારા મદદ ઉપલબ્ધ છે.

English summary

Mental Health Awareness: Social media is causing stress to the youth, know how to avoid it?