4 વર્ષ દરમિયાન રાજ્યમાં કોન્ડોમનો ઉપયોગમાં બે ગણો વધારો

કોન્ડોમનો ઉપયોગ ગુજરાત અને મોટાભાગે ભારતમાં નિષિદ્ધ વિષય રહ્યો છે. કારણ કે, પુરૂષો મોટાભાગે ઓવર ધ કાઉન્ટર ગર્ભનિરોધકનો ઉપયોગ કરવા માટે અનિચ્છા ધરાવે છે અને તેને મજાકનો વિષય બનાવ્યો છે અને તાજેતરમાં એક OTT ફિલ્મ પણ રિલિજ થઇ છે. જો કે, 2019-20માં હાથ ધરવામાં આવેલા નેશનલ ફેમિલી હેલ્થ સર્વે (NHFS) 5ના તાજેતરના તારણો અનુસાર પરિસ્થિતિ બદલાઈ રહી છે.

શહેરી વસ્તીમાં કોન્ડોમનો ઉપયોગ 16.8 ટકા હતો

સર્વેક્ષણના પરિણામો દર્શાવે છે કે, રાજ્યમાં એકંદરે સર્વેક્ષણ કરાયેલા વસ્તીના 11.4 ટકા લોકોએ કુટુંબ નિયોજન પદ્ધતિ તરીકે કોન્ડોમનો ઉપયોગ કર્યો હતો. 2015-16માંછેલ્લા સર્વેમાં આ વસ્તી માત્ર 4.9 ટકા હતી, તે ધ્યાનમાં લેતા આ એક મોટો ઉછાળો છે.

શહેરી વસ્તીમાં કોન્ડોમનો ઉપયોગ 16.8 ટકા હતો, જ્યારે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં તે અડધાથી ઓછો 7.5 ટકા રહ્યો હતો. શહેરી અને એકંદર બંને સંખ્યા અનુક્રમે 13.6 ટકાઅને 9.5 ટકાની રાષ્ટ્રીય સરેરાશ કરતાં નોંધપાત્ર રીતે વધારે હતી. ગ્રામીણ વિસ્તારો માટે, તે 7.6 ટકાની રાષ્ટ્રીય સરેરાશ જેટલી હતી, જે શહેરી વસ્તીમાં જાગૃતિ અનેવપરાશમાં વધારો દર્શાવે છે.

પરિણામો પ્રોત્સાહક છે - ડૉ. અલ્પેશ ગાંધી

જો કે, સ્ત્રી નસબંધી 35.9 ટકા પર સૌથી વધુ પ્રેક્ટિસ કરાયેલી કુટુંબ નિયોજન પદ્ધતિ રહી, જ્યાં શહેરી વિસ્તારોમાં 29.1 ટકાની સરખામણીએ ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં 40.8ટકા હિસ્સો છે. આ પરિણામો રાષ્ટ્રીય સરેરાશની પણ નજીક હતા.

ફેડરેશન ઓફ ઓબ્સ્ટેટ્રિક એન્ડ ગાયનેકોલોજિકલ સોસાયટી ઓફ ઈન્ડિયા (FOGSI)ના તાત્કાલિક ભૂતપૂર્વ પ્રમુખ અને અમદાવાદ સ્થિત ગાયનેકોલોજિસ્ટ ડૉ. અલ્પેશગાંધીએ જણાવ્યું હતું કે, પરિણામો પ્રોત્સાહક છે.

કોન્ડોમના વેચાણમાં વાર્ષિક 2 ટકાથી ઓછો વધારો થાય છે

ડો. અલ્પેશ ગાંધીએ જણાવ્યું હતું કે, "પરંપરાગત રીતે સ્ત્રીઓ કુટુંબ નિયોજનનો બોજ સહન કરે છે અને સર્વેક્ષણ દર્શાવે છે કે, સ્ત્રીઓ કાં તો નસબંધીમાંથી પસાર થાય છેઅથવા કોપર ટી જેવા ઇન્ટ્રાઉટેરિન ઉપકરણ (IUD)માંથી પસાર થાય છે.

કોન્ડોમનો ઉપયોગ કરવા માટે તેમના પુરૂષ ભાગીદારોની અનિચ્છા આ ઘટના પાછળનુંમુખ્ય પરિબળ છે"

"અમારો ક્લિનિકલ અનુભવ દર્શાવે છે કે, સંસ્થાકીય ડિલિવરીમાંથી પસાર થતી સ્ત્રીઓ ઘણીવાર કુટુંબ નિયોજનની પદ્ધતિઓ વિશે વધુ જાગૃત હોય છે. ગુજરાતમાં 90ટકાથી વધુનો સંસ્થાકીય વિતરણ દર ખૂબ જ ઊંચો છે. આમ કોન્ડોમના ઉપયોગના વધારામાં જાગૃતિએ પણ ભાગ ભજવ્યો હશે."

આ અગાઉના સર્વેક્ષણ દર્શાવે છે કે, કોન્ડોમના વેચાણમાં વાર્ષિક 2 ટકાથી ઓછો વધારો થાય છે અને તે એકંદરે ગર્ભનિરોધકમાં સૌથી વધુ લોકપ્રિય નથી. અન્ય એકસર્વે દર્શાવે છે કે, માત્ર 7 ટકા સ્ત્રીઓ અને 27 ટકા પુરૂષોએ લગ્ન પહેલાના સેક્સમાં ક્યારેય કોન્ડોમનો ઉપયોગ કર્યો હતો અને 'સલામત સેક્સ' માટે અન્ય પદ્ધતિઓ પર

આધાર રાખ્યો હતો.

કોન્ડોમ હજૂ પણ ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં લોકપ્રિય નથી

પ્રજનન સ્વાસ્થ્ય અને અન્ય મુદ્દાઓ પર મહિલાઓ સાથે નજીકથી કામ કરતી શહેર સ્થિત NGO CHETNA ના ડિરેક્ટર પલ્લવી પટેલે જણાવ્યું હતું કે,ગર્ભનિરોધક વિશે વધુ વાત કરવી એ સમયની જરૂરિયાત છે.

અમારો ક્ષેત્રનો અનુભવ કહે છે કે, કોન્ડોમ હજૂ પણ ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં લોકપ્રિય નથી, જ્યાં પુરુષો તેનોઉપયોગ કરવાનો ઇન્કાર કરે છે, પરંતુ સર્વેક્ષણમાં દર્શાવ્યા મુજબ, તે મોટી યુવા વસ્તી સાથે સંબંધિત હોય શકે છે, જે જાતીય સ્વાસ્થ્ય અને કુટુંબ આયોજન બંને માટેગર્ભનિરોધકના ઉપયોગ વિશે વધુ જાગૃત છે.

English summary

Double the use of condoms in the state during 4 years.