કોણ છે 'નવા બંધારણ'ની માંગ કરનાર PMના આર્થિક સલાહકાર પરિષદના ચેરમેન બિબેક દેબરૉય?

Bibek Debroy Profile: વડાપ્રધાનની આર્થિક સલાહકાર પરિષદ (PM આર્થિક સલાહકાર પરિષદ, PMEAC)ના અધ્યક્ષ બિબેક દેબરૉય આ દિવસોમાં 'નવા બંધારણ'ની માંગણી કરતી તેમની ટિપ્પણીને લઈને વિવાદમાં ફસાયા છે.

બિબેક દેબરોયે અખબારમાં એક લેખ લખ્યો હતો, જેમાં તેમણે વર્તમાન બંધારણને નાબૂદ કરવાની હાકલ કરતાં કહ્યું હતું કે 'નવું બંધારણ અપનાવવાનો આધાર દેખાઈ રહ્યો છે અને તેના પર વિચાર કરવો જોઈએ. તે પોતાની સાથે વસાહતી વારસો લઈને આવ્યો છે.

બિબેક દેબરૉયની આ ટિપ્પણી ભારતના 77માં સ્વતંત્રતા દિવસના દિવસે આવી છે. બિબેક દેબરૉયની ટિપ્પણીની અનેક વિરોધ પક્ષોએ ટીકા કરી હતી. કેટલાક નેતાઓએ તેમના નિવેદનોના જવાબમાં તેમની સામે કાયદાકીય કાર્યવાહીની માંગ પણ કરી છે. વળી, પીએમની આર્થિક સલાહકાર પરિષદે આ નિવેદનથી પોતાને દૂર રાખ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે આ બિબેક દેબરૉયના અંગત વિચારો છે. આ વિવાદ પછી હવે દરેક લોકો બિબેક દેબરૉય વિશે જાણવા માંગે છે. આવો જાણીએ કોણ છે બિબેક દેબરોય?

68 વર્ષીય બિબેક દેબરૉય એક પ્રખ્યાત ભારતીય અર્થશાસ્ત્રી છે. બિબેક દેબરૉય વડાપ્રધાનની આર્થિક સલાહકાર પરિષદ (PM આર્થિક સલાહકાર પરિષદ)ના અધ્યક્ષ તરીકે સેવા આપે છે. બિબેક દેબરૉય નાણા મંત્રાલયની 'ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ક્લાસિફિકેશન એન્ડ ફાઇનાન્સિંગ ફ્રેમવર્ક ફોર અમૃત કાલ' માટે નિષ્ણાત સમિતિના અધ્યક્ષ પણ છે.

2017માં જ્યારે પાંચ સભ્યોની પેનલની રચના કરવામાં આવી ત્યારે બિબેક દેબરૉય PMની આર્થિક સલાહકાર પરિષદ, PM-EACના વડા તરીકેની ભૂમિકા સંભાળતા પહેલા નીતિ આયોગના સભ્ય હતા.

બિબેક દેબરોયે પ્રેસિડેન્સી કૉલેજ, કલકત્તા, ગોખલે ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ પોલિટિક્સ એન્ડ ઇકોનોમિક્સ, ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ફોરેન ટ્રેડ અને નેશનલ કાઉન્સિલ ઑફ એપ્લાઇડ ઇકોનોમિક રિસર્ચ સહિત અનેક સંસ્થાઓમાં ભણાવ્યું છે.

બિબેક દેબરૉયનો જન્મ શિલોંગમાં 1955માં થયો હતો. તેમના દાદા દાદી સિલ્હેટ (હવે બાંગ્લાદેશમાં)થી સ્થળાંતર કરીને અહીં સ્થાયી થયા હતા. તેમના દાદા અને પિતાએ 1948ના અંતમાં સ્થળાંતર કર્યું હતું. બિબેક દેબરૉયના પિતા ભારતીય ઓડિટ અને એકાઉન્ટ સર્વિસમાં જોડાયા હતા.

બિબેક દેબરૉય ઘણી પ્રતિષ્ઠિત શૈક્ષણિક સંસ્થાઓનો હિસ્સો રહ્યા છે. PM-EAC વેબસાઇટ અનુસાર, બિબેક દેબરૉયે પશ્ચિમ બંગાળના નરેન્દ્રપુરમાં આવેલી રામકૃષ્ણ મિશન સ્કૂલમાં અભ્યાસ કર્યો હતો. તેમણે આગળનો અભ્યાસ પ્રેસિડેન્સી કોલેજ, કોલકાતા, દિલ્હી સ્કૂલ ઓફ ઈકોનોમિક્સ અને ટ્રિનિટી કોલેજ (કેમ્બ્રિજ)માંથી કર્યો.

બિબેક દેબરૉય અગાઉ નાણાં મંત્રાલયના આર્થિક બાબતોના વિભાગ માટે સલાહકાર ભૂમિકા સહિત અનેક સરકારી પેનલના સભ્ય રહી ચૂક્યા છે. આ ઉપરાંત તેઓ PHD ચેમ્બર ઓફ કોમર્સ એન્ડ ઈન્ડસ્ટ્રીના જનરલ સેક્રેટરી પણ રહી ચૂક્યા છે. તેમણે રાજીવ ગાંધી ફાઉન્ડેશનમાં રાજીવ ગાંધી ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર કન્ટેમ્પરરી સ્ટડીઝના ડિરેક્ટર તરીકે સેવા આપી છે.

બિબેક દેબરૉયે ઘણા પુસ્તકો, પેપર્સ અને લોકપ્રિય લેખો લખ્યા છે અને દેશના મોટા ભાગના અગ્રણી નાણાકીય અખબારોમાં નિયમિત યોગદાનકર્તા છે. બિબેક દેબરોયે ભારતીય રેલ્વેના પુનઃરચના અંગેની પેનલનું પણ નેતૃત્વ કર્યું હતું, જેણે રેલ બજેટને રદ કરવાની ભલામણ કરી હતી. અહેવાલની ભલામણો પર કામ કરતા, કેન્દ્ર સરકારે રેલ્વે બજેટને વર્ષ 2017-18ના સામાન્ય બજેટ સાથે મર્જ કર્યું.

English summary

Who is PM's Economic Advisory Council Chief Bibek Debroy demanding 'new constitution'?