Mojtaba Khamenei: કોણ છે મોજતબા જેમને મળી ઈરાનની કમાન? અયાતુલ્લા ખામેનેઈના નિધન બાદ રાજાશાહીની આહટ!

Mojtaba Khamenei: મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા ભીષણ તણાવ અને યુદ્ધની આશંકાઓ વચ્ચે ઈરાનના રાજકારણમાંથી એક મોટા સમાચાર સામે આવી રહ્યા છે. અહેવાલો અનુસાર, ઈરાનના દિવંગત સુપ્રીમ લીડર અયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈ (Ayatollah Ali Khamenei) ના પુત્ર મોજતબા ખામેનેઈ (Mojtaba Khamenei) ને દેશના નવા સુપ્રીમ લીડર તરીકે પસંદ કરવામાં આવ્યા છે.

'ઈરાન ઈન્ટરનેશનલ' ના રિપોર્ટ મુજબ, ઈરાનની સૌથી શક્તિશાળી સંસ્થા 'એસેમ્બલી ઓફ એક્સપર્ટ્સ' એ એક ગુપ્ત બેઠકમાં મોજતબાને આ જવાબદારી સોંપવાનો નિર્ણય લીધો છે. 28 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ થયેલા હુમલામાં અલી ખામેનેઈના મૃત્યુ બાદથી જ ઉત્તરાધિકારીને લઈને અટકળો તેજ હતી. જોકે, સત્તાવાર રીતે હજુ આની જાહેરાત થવાની બાકી છે, પરંતુ આ નિર્ણયે ઈરાનની અંદર અને વૈશ્વિક સ્તરે એક નવી ચર્ચા છેડી દીધી છે.

કોણ છે મોજતબા ખામેનેઈ? (Who is Mojtaba Khamenei)

મોજતબા ખામેનેઈ (56) અલી ખામેનેઈના બીજા સૌથી મોટા પુત્ર છે. તેમને લાંબા સમયથી સત્તાના કોરિડોરમાં એક પ્રભાવશાળી 'કિંગમેકર' તરીકે જોવામાં આવે છે. મોજતબા એક મધ્યમ સ્તરના ધાર્મિક મૌલવી છે અને ઈરાન-ઈરાક યુદ્ધ દરમિયાન સેનામાં પોતાની સેવાઓ આપી ચૂક્યા છે. ભલે તેઓ જાહેર સભાઓમાં ઓછા દેખાતા હોય, પરંતુ પિતાના કાર્યાલય (બૈત-એ-ખામેનેઈ) ના સંચાલનમાં તેમની ભૂમિકા નિર્ણાયક રહી છે.

IRGCનું સમર્થન અને દબાણ

વિદેશી મીડિયા રિપોર્ટ્સનો દાવો છે કે મોજતબાની પસંદગીમાં ઇસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) ની મહત્વની ભૂમિકા છે. કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે IRGCએ એસેમ્બલીના સભ્યો પર મોજતબાના નામ પર મહોર મારવા માટે ભારે દબાણ કર્યું હતું. મોજતબાના સૈન્ય એકમ સાથે ખૂબ જ જૂના અને મજબૂત સંબંધો છે, જે તેમને વર્તમાન યુદ્ધની પરિસ્થિતિઓમાં સેનાની નજીક રાખે છે.

રાજાશાહીના આરોપો પર છેડાઈ ચર્ચા

ઈરાનનું ઈસ્લામિક રિપબ્લિક ઐતિહાસિક રીતે રાજાશાહી (વારસાગત શાસન) નું વિરોધી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં પિતા પછી પુત્રને સત્તા સોંપવી એ ઈરાનના પોતાના સિદ્ધાંતો પર સવાલ ઉભા કરે છે. વિવેચકોનું કહેવું છે કે આ પગલું ઈરાનને ફરીથી એ જ પદ્ધતિ પર લઈ જઈ શકે છે, જેની સામે 1979ની ક્રાંતિ થઈ હતી.

ઉત્તરાધિકારી પસંદ કરવાની બંધારણીય પ્રક્રિયા

ઈરાનના બંધારણ હેઠળ, સુપ્રીમ લીડરની પસંદગી 88 સભ્યોની "એસેમ્બલી ઓફ એક્સપર્ટ્સ" કરે છે.

• યોગ્યતા: ઉમેદવાર વરિષ્ઠ મૌલવી અને રાજકીય રીતે કુશળ હોવા જોઈએ.
• સત્તા: સુપ્રીમ લીડર પાસે સેના, ન્યાયતંત્ર અને વિદેશ નીતિ પર અંતિમ સત્તા હોય છે.
• પડકાર: મોજતબા પાસે હાલમાં કોઈ ઔપચારિક સરકારી પદ નથી, જેના કારણે તેમની વહીવટી ક્ષમતા પર સવાલો ઉઠી રહ્યા છે.

વર્તમાનમાં ઈરાનમાં 40 દિવસના શોકની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. મોજતબાની પસંદગી માત્ર ઈરાનની આંતરિક સ્થિરતા જ નહીં, પરંતુ ઈઝરાયલ અને અમેરિકા સાથે ચાલી રહેલા સંઘર્ષની દિશા પણ નક્કી કરશે.

With AI Inputs

English summary

Who is Mojtaba Khamenei? Iran’s New Supreme Leader After Ayatollah Ali Khamenei’s Death