Harvard University funding: ટ્રમ્પનો હાર્વર્ડ પર હુમલો: $2.2 બિલિયનનું ફંડિંગ બંધ, જાણો વિવાદનું કારણ

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના નેતૃત્વ હેઠળના વહીવટીતંત્રે હાર્વર્ડ યુનિવર્સિટીને મોટો ઝટકો આપ્યો છે. સોમવારે વહીવટીતંત્રે જાહેરાત કરી કે તે હાર્વર્ડને સરકારી ગ્રાન્ટ અને કોન્ટ્રાક્ટના નાણાંમાં $2.2 બિલિયન (લગભગ રૂ. 18 હજાર કરોડ) થી વધુ રોકી રહ્યું છે. સરકાર દ્વારા રજૂ કરાયેલી કેટલીક માંગણીઓ યુનિવર્સિટી દ્વારા સ્વીકારવાનો ઇનકાર કરવાને કારણે આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.

વહીવટીતંત્રે હાર્વર્ડને તેની પ્રવેશ અને ભરતી પદ્ધતિઓ, કેમ્પસ સક્રિયતા અને વિવિધતા સિદ્ધાંતોની સમીક્ષા કરવા જણાવ્યું. આ સાથે ચહેરા ઢાંકવા પર પ્રતિબંધ મૂકવા અને કેટલાક વિદ્યાર્થી જૂથોના ભંડોળને રોકવાની પણ વાત કરવામાં આવી હતી. આ જૂથો પર ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ અથવા યહૂદી વિરોધી હિંસાને કથિત રીતે પ્રોત્સાહન આપવાનો આરોપ હતો.

હાર્વર્ડ યુનિવર્સિટીના પ્રમુખ એલન ગાર્બર આ માંગણીઓને યુએસ બંધારણના પ્રથમ સુધારા અને શીર્ષક VI ના ઉલ્લંઘન તરીકે જુએ છે, જે અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતા અને વંશીય ભેદભાવ સામે રક્ષણની ખાતરી આપે છે. ગાર્બર કહે છે કે સરકારને એ નક્કી કરવાનો કોઈ અધિકાર નથી કે ખાનગી યુનિવર્સિટીએ શું શીખવવું જોઈએ, કોને પ્રવેશ આપવો જોઈએ અથવા કોને નોકરી પર રાખવી જોઈએ.

તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે કેમ્પસમાં યહૂદી વિરોધી ઘટનાઓને ગંભીરતાથી લેવામાં આવે છે અને સુધારાત્મક પગલાં લેવામાં આવ્યા છે, પરંતુ હાર્વર્ડ તેના મૂલ્યો સાથે સમાધાન કરી શકે નહીં.

ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના આ પગલાને શિક્ષણ પર રાજકીય નિયંત્રણ લાદવાના પ્રયાસ તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે. ફક્ત હાર્વર્ડ જ નહીં, પેન્સિલવેનિયા યુનિવર્સિટી, બ્રાઉન અને પ્રિન્સટન જેવી પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થાઓને પણ આવી જ ચેતવણી આપવામાં આવી છે.

હાર્વર્ડના ઘણા ભૂતપૂર્વ વિદ્યાર્થીઓએ એક ખુલ્લો પત્ર લખીને યુનિવર્સિટીને આ 'ગેરબંધારણીય દબાણો' સામે ન ઝૂકવા વિનંતી કરી છે. વધુમાં અમેરિકન એસોસિએશન ઓફ યુનિવર્સિટી પ્રોફેસર્સ (AAUP) એ ભંડોળ રોકવાના નિર્ણય સામે કાનૂની કાર્યવાહી શરૂ કરી છે.

સરકારનો દાવો છે કે ગાઝા યુદ્ધ દરમિયાન અનેક યુનિવર્સિટી કેમ્પસમાં થયેલા વિરોધ પ્રદર્શનોએ યહૂદી વિરોધી ભાવનાને વેગ આપ્યો હતો. વહીવટીતંત્રનો આરોપ છે કે યુનિવર્સિટીઓએ આ ઘટનાઓ પર યોગ્ય કાર્યવાહી કરી નથી. જોકે, હાર્વર્ડ આ આરોપોને નકારે છે અને કેમ્પસમાં તમામ મુદ્દાઓને ગંભીરતાથી લેવાનો દાવો કરે છે.

આ કિસ્સો હાર્વર્ડની સ્વતંત્રતા અને શૈક્ષણિક સ્વતંત્રતા અંગે અમેરિકન શિક્ષણ પ્રણાલીમાં એક મુખ્ય ઉદાહરણ બની ગયો છે. આ મુદ્દાએ ઉચ્ચ શિક્ષણ સંસ્થાઓમાં સરકારી અને વહીવટી દખલગીરી અંગેની ચર્ચાને વધુ તીવ્ર બનાવી છે.

આ કિસ્સો ભવિષ્યમાં અન્ય યુનિવર્સિટીઓ માટે એક મિસાલ સ્થાપિત કરી શકે છે, જે સ્પષ્ટ કરે છે કે તેમની નીતિઓમાં તેમની પાસે કેટલી સ્વતંત્રતા છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના આ પગલાને આગામી ચૂંટણીઓ પહેલા પોતાની રાજકીય લાઇનને મજબૂત બનાવવાની રણનીતિના ભાગ રૂપે માનવામાં આવી રહ્યું છે.