Flashback 2020: આ વર્ષે ગ્લોબલ ઇન્ડેક્સમાં ભારતનું રહ્યું ખરાબ પ્રદર્શન

વર્ષ 2020 ની શરૂઆતમાં ભારતમાં કોરોના વાયરસ એન્ટ્રી થઈ હતી. ધીરે ધીરે રોગચાળો દેશભરમાં ફેલાયો અને સરકારે લોકડાઉન જાહેર કરવું પડ્યું, જે મેના અંત સુધી ચાલુ રહ્યું. આ લોકડાઉનથી દેશની અર્થવ્યવસ્થા પર ભારે અસર પડી, જો કે જૂન મહિનામાં જ્યારે અનલોકિંગ પ્રક્રિયા શરૂ થઈ ત્યારે અર્થવ્યવસ્થા કંઈક અંશે પાટા પર આવી ગઈ હતી, પરંતુ ઘણા વૈશ્વિક સૂચકાંકમાં ભારતનું પ્રદર્શન નબળું હતું. ચાલો આપણે જાણીએ કે આ વર્ષે ભારતના રેન્કિંગમાં કયા ક્ષેત્રમાં ઘટાડો થયો છે-

માનવ વિકાસ સૂચકાંક

હ્યુમન ડેવલપમેન્ટ ઈન્ડેક્સ એટલે કે હ્યુમન ડેવલપમેન્ટ ઈન્ડેક્સમાં આ વર્ષે ભારત એક ગગલ્યું છે. ભારત 189 દેશોની યાદીમાં 130 મા ક્રમથી 131 મા ક્રમે આવી ગયું છે. આ અહેવાલો સંયુક્ત રાષ્ટ્ર વિકાસ કાર્યક્રમ દ્વારા જારી કરવામાં આવ્યા છે. આ અનુક્રમણિકા મુખ્યત્વે ત્રણ આધારો પર આકારણી કરવામાં આવે છે, જેમાં આયુષ્ય, શિક્ષણ અને જન્મ સમયે માથાદીઠ આવકનો સમાવેશ થાય છે, પરંતુ હવે બે નવા પરિબળો કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્સર્જન અને ભૌતિક પદચિહ્ન છે જે પૃથ્વી પર દબાણ વધારતા હોય છે, પણ ઉમેરવામાં આવ્યું છે.

ગ્લોબલ હંગર ઇન્ડેક્સ

ગ્લોબલ હંગર ઈન્ડેક્સના અહેવાલ મુજબ, ફક્ત 13 દેશો એવા છે, જે ભારતથી પાછળ છે. આમાં રવાંડા (97), નાઇજીરીયા (98), અફઘાનિસ્તાન (99), લિબિયા (102), મોઝામ્બિક (103), ચાડ (107) જેવા દેશોનો સમાવેશ થાય છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ભારતની લગભગ 14 ટકા વસ્તી કુપોષણથી પીડાય છે. અહીં બાળકોમાં સ્ટંટિંગ રેટ 37.4 ટકા છે. સ્ટેન્ડ બાળકો તે લોકો કહેવામાં આવે છે જેમની લંબાઈ તેમની ઉંમર કરતા ઓછી હોય છે અને જે વધુ કુપોષણ દર્શાવે છે.

ગ્લોબલ જેંડર ગેપ ઇન્ડેક્સ 2020

વર્લ્ડ ઇકોનોમિક ફોરમ દ્વારા ગ્લોબલ જેન્ડર ગેપ ઈન્ડેક્સ ગ્લોબલ જેન્ડર ગેપ ઈન્ડેક્સનો અહેવાલ બહાર પાડ્યો છે. આ સૂચકાંકની દ્રષ્ટિએ 2020 ભારત માટે નબળો હતો, જ્યાં દેશની રેન્કિંગ વધીને 112 થઈ ગઈ છે, જ્યારે 2018 માં ભારત 108 મા ક્રમે હતું. આવી સ્થિતિમાં ભારતે માત્ર બે વર્ષમાં ચાર સ્થાન નીચે જવું પડ્યું. આ અનુક્રમણિકામાં પ્રથમ ક્રમ આઇસલેન્ડને અપાયો હતો, જેણે 11 વર્ષથી આ પદ પર કબજો કર્યો છે.

ગ્લોબલ હોમ પ્રાઈસ ઈન્ડેક્સ

ભારતે આ વર્ષે ગ્લોબલ હોમ પ્રાઇઝ ઇન્ડેક્સમાં ખરાબ પ્રદર્શન કર્યું હતું. વર્ષ 2019 ના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં ભારત ઈન્ડેક્સમાં 47 મા ક્રમે હતું, જ્યારે 2020 ના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં ભારતનો ક્રમ વધીને 54 થયો છે. ગ્લોબલ હોમ પ્રાઈસ ઈન્ડેક્સ સત્તાવાર ડેટાના ઉપયોગથી વિશ્વભરના 56 દેશો અને પ્રદેશોમાં મુખ્ય પ્રવાહના રહેણાંક મકાનોના ભાવને તપાસે છે.

આ પણ વાંચો: CBSE Board Exams 2021: આગામી 4 મેથી લેવાશે સીબીએસઈ બોર્ડની પરીક્ષા

English summary

Flashback 2020: India's poor performance in the Global Index this year