ભારતીય મુળના નેતા શું સાચે જ ભારતને ફાયદો પહોંચાડે છે? જાણો

વિશ્વભરમાં એવા ડઝનબંધ દેશો છે કે જેઓ ભૌગોલિક રાજનીતિમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સ્થાન ધરાવે છે, જ્યાં ભારતીય મૂળના નેતાની રાજનીતિમાં ખૂબ જ મજબૂત પકડ છે. બ્રિટનના નવા વડા પ્રધાન ઋષિ સુનક હોય કે અમેરિકાના ઉપરાષ્ટ્રપતિ કમલા હેરિસ હોય કે પછી પોર્ટુગલના વડા પ્રધાન એન્ટોનિયો કોસ્ટા હોય કે મોરેશિયસના વડા પ્રધાન પ્રવિંદ જગનાથ, તેમના મૂળ ભારતીય છે. તેથી, ઋષિ સુનકના વડાપ્રધાન બન્યા પછી, જ્યારે ભારતમાં ખુશીની ઉજવણી થઈ રહી છે, ત્યારે એ જાણવું જરૂરી છે કે ભારતીય મૂળના નેતાઓ ભારતને ફાયદો કરે છે કે ભૌગોલિક રાજનીતિમાં ભારતને સમર્થન આપીને ભારતની સ્થિતિ મજબૂત કરે છે. આ સાથે, અમે એ પણ જાણવાનો પ્રયત્ન કરીશું કે, આખરે, વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ભારતીય મૂળના નેતાઓ સાથે જોડાણ કરીને ભારતના હિતમાં તેમનો કેવી રીતે ઉપયોગ કરે છે.

પોર્ટુગલ સૌથી મોટુ ઉદાહરણ

થોડા વર્ષો પહેલા સુધી ભારત અને પોર્ટુગલના રાજકીય અને આર્થિક સંબંધો મર્યાદિત હતા અને પોર્ટુગીઝ વડાપ્રધાન એન્ટોનિયો કોસ્ટાના પણ ભારત સાથે મર્યાદિત સંબંધો હતા. યુએસ અને યુનાઇટેડ કિંગડમના રાજકારણમાં વંશીય ઓળખ હજુ પણ મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે, પરંતુ પોર્ટુગલની રાજકીય વ્યવસ્થામાં, વંશીય રાજકારણ નગણ્ય છે અને વંશીય ઓળખનો ચૂંટણી પર કોઈ પ્રભાવ નથી. નવી દિલ્હી સ્થિત CSEP રિસર્ચ ફેલો કોન્સ્ટેન્ટિનો ઝેવિયરે પોતાના ટ્વિટર પર લખ્યું છે કે પોર્ટુગલની ચૂંટણી પ્રણાલીમાં કોઈ વંશીય રાજકારણ નથી, તેથી જ ત્યાંના નેતાઓ તેમની વંશીય ઓળખ પણ જાહેર કરતા નથી. તેમણે કહ્યું કે ઋષિ સુનાકની જેમ પોર્ટુગીઝના વડાપ્રધાન એન્ટોનિયો કોસ્ટાએ પણ તેમની રાજનીતિમાં તેમની વંશીય અને વંશીય પૃષ્ઠભૂમિનો ઉપયોગ કર્યો ન હતો, તેમ છતાં તેઓ સત્તામાં આવ્યા હતા. તેથી, યુએસ/યુકે પ્રણાલીમાં મોટાભાગના ભારતીય મૂળના રાજકારણીઓથી વિપરીત, પોર્ટુગીઝ વડા પ્રધાન સત્તામાં રહે કે ન રહે અથવા બહાર નીકળે તે ખરેખર ભારત માટે વાસ્તવમાં મહત્વનું નથી.

વામપંથી વિચારધારાના છે પોર્ટુગલના પીએમ

રિસર્ચ ફેલો કોન્સ્ટેન્ટિનિયો ઝેવિયરે પીએમ મોદીએ પોર્ટુગીઝ વડા પ્રધાનના હૃદયમાં 'ભારતનો પ્રેમ' કેવી રીતે જાગૃત કર્યો તે વિશે રસપ્રદ માહિતી આપી છે. તેમણે લખ્યું કે વડા પ્રધાન કોસ્ટા પોર્ટુગીઝ રાજકારણમાં કેન્દ્રીય-ડાબેરી સમાજવાદી પક્ષના નેતા છે, જેમની વિચારધારા દેખીતી રીતે પીએમ મોદી અને તેમની ભારતીય જનતા પાર્ટીની રાજકીય વિચારધારા સાથે મેળ ખાતી નથી, અને પોર્ટુગીઝ વડા પ્રધાનની પાર્ટી, ભારતીય જનતા હી. પક્ષ પ્રત્યે પણ ટીકાત્મક વલણ ધરાવે છે. તે જ સમયે, પોર્ટુગલની વિદેશ નીતિમાં રાજકીય વિચારધારા પણ મહત્વપૂર્ણ છે, જે સર્વસંમતિથી રચાય છે અને તેને અવરોધ તરીકે ગણવામાં આવે છે. આ હોવા છતાં, ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ભારત-પોર્ટુગલ સંબંધોને આગળ વધારવા માટે વડા પ્રધાન કોસ્ટા સાથે કામ કરવામાં 'જીત'ની તક જોઈ અને મોદી સરકારે તે મુજબ વિદેશ નીતિ બનાવી.

ભારત સાથે કેવી રીતે જોડવા લાગ્યુ પોર્ટુગલ

ભારતની નવી વિદેશ નીતિએ ધીમે ધીમે તેની અસર દેખાડી અને વર્ષ 2016 પછી પોર્ટુગલે ચીન સાથેના સંબંધોને દૂર કરવાનું શરૂ કર્યું અને પોર્ટુગીઝ કંપનીઓએ ચીનમાં રોકાણ ઘટાડવાનું શરૂ કર્યું. અને આવી સ્થિતિમાં ભારત પોર્ટુગલનો કુદરતી વિકલ્પ બની ગયો. પોર્ટુગલના વડાપ્રધાન કોસ્ટા વડાપ્રધાન મોદી માટે 'ગ્લોબલ ઈન્ડિયા'ના એમ્બેસેડર તરીકે ઉભરી આવ્યા હતા અને વર્ષ 2017માં પોર્ટુગલના વડાપ્રધાન કોસ્ટા ભારતની મુલાકાતે આવ્યા હતા અને આ મુલાકાત ઐતિહાસિક બની હતી. ભારત અને પોર્ટુગલે મુલાકાત દરમિયાન પરસ્પર હિતની ભાગીદારીને ચિહ્નિત કરી હતી. પોર્ટુગલના ભારતીય મૂળના વડા પ્રધાને ભારતીય બજારમાં રોકાણ કરવાનું શરૂ કર્યું અને ભારત સાથેના સંબંધોને વધુ ગાઢ બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો અને પછી વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પ્રવાસી ભારતીય સંમેલનમાં પોર્ટુગલના ડાબેરી પક્ષના ડાબેરી નેતાનું સન્માન કરીને અંતે પરત ફર્યા. ભારત. પીએમ મોદીએ કાર્યક્રમ દરમિયાન પોર્ટુગલના વડા પ્રધાન કોસ્ટાને "વિશ્વમાં ભારતીય ડાયસ્પોરાના શ્રેષ્ઠ પ્રતિનિધિ" ગણાવ્યા. આ તસવીર 2017ના ભારત-પોર્ટુગલ સંબંધોની સૌથી યાદગાર તસવીર છે, જ્યારે પીએમ મોદીએ કોસ્ટાને ભારતની પોતાની ઓવરસીઝ સિટિઝનશિપનો પાસપોર્ટ આપ્યો હતો. ભૌગોલિક રાજનીતિમાં આ કાર્ડનું ઊંડું મહત્વ છે અને તેમની ભારત મુલાકાત દરમિયાન પોર્ટુગીઝ વડાપ્રધાન કોસ્ટા ગોવામાં તેમના પૈતૃક ઘરે પહોંચ્યા હતા, જ્યાં ભાજપ સરકારમાં તેમનું ભવ્ય સ્વાગત કરવામાં આવ્યું હતું અને તેમનું પૈતૃક ઘર બતાવવામાં આવ્યું હતું.

ભારત સાથે પોર્ટુગલની દોસ્તી

ભારત સાથે સીમિત સંબંધો ધરાવતું પોર્ટુગલ હવે ભારતના મિત્ર દેશોમાંનું એક બની ગયું હતું અને પોર્ટુગીઝ વડા પ્રધાન, જેમની પાર્ટી ભાજપની ટીકા કરતા હતા, તેઓ હવે ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે અંગત સંબંધો ધરાવતા હતા. અને ત્યારથી ભારત અને પોર્ટુગલ વચ્ચેના સંબંધો સતત વિકાસ પામી રહ્યા છે અને બંને વડાપ્રધાનોના અંગત સંબંધો જળવાઈ રહ્યા છે, જેનો ઉપયોગ સંબંધોને વધુ મજબૂત કરવા માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ મિત્રતાનું પરિણામ એ આવ્યું કે જ્યારે પોર્ટુગલે યુરોપિયન યુનિયનનું પ્રમુખપદ સંભાળ્યું ત્યારે ભારત-EU નેતાઓની બેઠક દરમિયાન પોર્ટુગલે ભારતની ઈન્ડો-પેસિફિક લાઇનને મજબૂત સમર્થન આપ્યું અને તેનાથી ભારતને ઘણો ફાયદો થયો.

ઋષિ સુનક

વડાપ્રધાન બન્યા બાદ ઋષિ સુનકને આપેલા અભિનંદન સંદેશમાં પીએમ મોદીએ જે શબ્દોનો ઉપયોગ કર્યો હતો તેને ધ્યાનથી જોવાની જરૂર છે. પહેલો શબ્દ હતો દિવાળી અને બીજો શબ્દ હતો 'જીવંત પુલ'. ઋષિ સુનકે હંમેશા પોતાને ગૌરવપૂર્ણ હિન્દુ ગણાવ્યા છે, તેથી પીએમ મોદીએ તેમના અભિનંદન સંદેશમાં દિવાળીનો સમાવેશ કરીને તેમની હિન્દુ ઓળખને ભારત સાથે જોડવાનો પ્રયાસ કર્યો. તે જ સમયે, પીએમ મોદીએ તેમને ભારત અને યુકે વચ્ચે ડાયસ્પોરાને જોડતા 'જીવંત પુલ' તરીકે ઓળખાવ્યા. તે જ સમયે, તે 2000 ના દાયકાની શરૂઆતથી ભારતની નવી સ્થળાંતર નીતિને પ્રતિબિંબિત કરે છે, જે વ્યૂહાત્મક હિતો સાથે સાંસ્કૃતિક વર્ણનને સંતુલિત કરે છે. સાંસ્કૃતિક સંબંધોના આધારે સંબંધોને મજબૂત બનાવવાનો આ ટ્રેન્ડ નવો નથી, પરંતુ રિસર્ચ ફેલો કોન્સ્ટેન્ટિનો ઝેવિયરના જણાવ્યા અનુસાર, પીએમ મોદીના નેતૃત્વમાં 2014થી તેમાં વેગ આવ્યો છે. તે ભારતની સાંસ્કૃતિક મુત્સદ્દીગીરીનો વધતો આધારસ્તંભ છે, જે ભારતને ડાયસ્પોરા માટે "જીવંત પુલ" સાથે એક ખુલ્લી, વૈશ્વિક શક્તિ તરીકે રજૂ કરે છે.

સબંધ બનાવવા કેટલા સહેલા?

કોન્સ્ટેન્ટિનો ઝેવિયરની નજરમાં આ રાજદ્વારી સંતુલન પર પ્રહાર કરવો સરળ નથી. તેઓ કહે છે કે, અલબત્ત, પોર્ટુગીઝ પ્રમુખ કોસ્ટા અને ઋષિ સુનાકને વૈશ્વિક ભારતના પ્રતિનિધિ તરીકે દાવો કરવો જોઈએ, પરંતુ તેમ છતાં તેઓ હવે બીજા દેશના નાગરિક છે તે વાતનો આદર કરે છે. તેમ છતાં ભારત પ્રત્યેનું તેમનું ભાવનાત્મક જોડાણ પૂર્વનિર્ધારિત છે, તેમ છતાં તે અન્ય દેશ અને તેના લોકો પ્રત્યે વફાદાર છે, જેને આદર આપવાની જરૂર છે. 1956 માં, ભારતના વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નેહરુએ કહ્યું હતું કે, "જો તેઓએ તે દેશની રાષ્ટ્રીયતા અપનાવી હોય, તો તેઓને નાગરિકતાના તમામ અધિકારો સાથે સ્વીકારવામાં આવે. પછી અમને તેમના વિશે વધુ ચિંતા રહેશે નહીં." હા, અમારી પાસે ભાવનાત્મક સબંધ હજુ પણ છે અને ચોક્કસપણે તેમની સાથે ભાવનાત્મક જોડાણ છે, પરંતુ રાજકીય રીતે તેમની ભારતીય નાગરિકતા સમાપ્ત થઇ જાય છે."

English summary

Does a leader of Indian origin really benefit India? know